eul_wid: hps-bb
DOI 10.5281/zenodo.20335421 PDFMarkdown

Fragments on Poverty and Conduct by Menander of Athens

The Fragments on Poverty and Conduct is a modern compilation of excerpts attributed to the Athenian playwright Menander, the foremost figure of New Comedy. Written in verse during the late fourth and early third centuries BCE, these fragments collectively address the central concerns of Menander’s dramatic world: the pressures of financial insecurity, the principles of moral education, the dynamics of family life, and the pervasive influence of chance in human affairs. Menander’s comedy marked a decisive turn from the political satire of earlier Athenian drama toward realistic plots centred on domestic and romantic entanglements, populated by a cast of recognizable stock characters such as the cunning slave, the stern father, and the young lover.

No complete play by Menander survives via the medieval manuscript tradition. Knowledge of his work depends entirely on fragments preserved in three primary forms: quotations within the works of later authors and anthologists, substantial passages recovered from papyri discovered in Egypt, and brief inscriptions incorporated into ancient mosaics. The collection brings together 1,764 such passages from these disparate sources, reflecting the fragmentary state of his corpus as reconstructed by modern philology. The enduring themes of ethical conduct and relatable human psychology evident in these fragments are believed to have been instrumental to his widespread popularity in the ancient world.

Menander’s influence extended far beyond Athens, providing the essential model for the Roman comic playwrights Plautus and Terence, whose adaptations fundamentally shaped the subsequent Western comic tradition. Modern appreciation for his artistry was renewed following papyrological discoveries in the twentieth century, which recovered more extensive portions of his plays. These finds have allowed scholars to better assess his sophisticated character development and intricate, morally nuanced plotting.

ΑΔΕΛΦΟΙ.
Ὦ μακάριόν μʼ ὅστις γυναῖκʼ οὐ λαμβάνω.
Οὐ λυποῦντα δεῖ
παιδάριον ὀρθοῦν, ἀλλὰ καὶ πείθοντά τι.
Υἱῷ προθίμως τἀξιούμενον ποιῶν
κηδεμόνʼ ἀληθῶς, οὐκ ἔφεδρον ἕξεις βίου.
Οὐ παντελῶς δεῖ τοῖς πονηροῖς ἐπιτρέπειν,
ἀλλʼ ἀντιτάττεσθʼ· εἰ δὲ μή, τἄνω κάτω
ἡμῶν ὁ βίος λήσει μεταστραφεὶς ὅλος.
Εἰ δʼ ἔστιν οὗτος τὴν κόρην διεφθορώς.
Τί πολλὰ τηρεῖν πολλὰ δεῖ δεδοικότα;
Ἔργον εὑρεῖν συγγενῆ
πένητός ἐστιν· οὐδὲ εἷς γὰρ ὁμολογεῖ
αὐτῷ προσήκειν τὸν βοηθείας τινὸς
δεόμενον· αἰτεῖσθαι γὰρ ἅμα τι προσδοκᾷ.
Πρὸς ἅπαντα δειλὸν ὁ πένης ἐστὶ γὰρ
καὶ πάντας αὑτοῦ καταφρονεῖν ὑπολαμβάνει·
ὁ γὰρ μετρίως πράττων περισκελέστερον
ἅπαντα τἀνιαρά, Λαμπρία, φέρει.
Ὀκτώ τις ὑποχεῖν ἀνεβόα καὶ δώδεκα
κυάθους, ἕως κατέσεισε φιλοτιμούμενος.
Ἐγὼ δʼ ἀγροῖκος, ἐργάτης, σκυθρός, πικρός,
φειδωλός.
Θεός ἐστι τοῖς χρηστοῖς ἀεὶ
ὁ νοῦς γάρ, ὡς ἔοικεν, ὦ σοφώτατοι.
ΑΛΑΕΙΣ.
ΑΛΙΕΙΣ.
Παχὺς γὰρ ὗς ἔκειτʼ ἐπὶ στόμα.
Ἐτρύφησεν ὥστε μὴ πολὺν τρυφᾶν χρόνον.
Ἴδιον ἐπιθυμῶν μόνος μοι θάνατος οὗτος φαίνεται
εὐθάνατος, ἔχοντα πολλὰς χολλάδας κεῖσθαι παχύν,
ὕπτιον, μόλις λαλοῦντα καὶ τὸ πνεῦμʼ ἔχοντʼ ἄνω,
ἐσθίοντα καὶ λέγοντα «σήπομʼ ὑπὸ τῆς ἡδονῆς.»
Εὐποροῦμεν, οὐδὲ μετρίως· ἐκ Κυΐνδων χρυσίον,
Περσικαὶ στολαὶ δʼ ἐκεῖναι πορφυραῖ, τορεύματα
ἔνδον ἔστʼ, ἄνδρες, ποτηρίδια, τορεύματα,
κἀκτυπωμάτων πρόσωπα, τραγέλαφοι, λαβρώνια.
Ὁ πρῶτος εὑρὼν διατροφὴν πτωχῷ τέχνην
πολλοὺς ἐποίησεν ἀθλίους· ἁπλοῦν γὰρ ἦν
τὸν μὴ δυνάμενον ζῆν ἀλύπως ἀποθανεῖν.
Χαλεπόν γε θυγάτηρ κτῆμα καὶ δυσδιάθετον.
Δύναται τὸ πλουτεῖν καὶ φιλανθρώπους ποιεῖν.
Χαῖρʼ ὦ φίλη γῆ, διὰ χρόνου πολλοῦ σʼ ἰδὼν
ἀσπάζομαι· τουτὶ γὰρ οὐ πᾶσαν ποιῶ
τὴν γῆν, ὅταν δὲ τοὐμὸν ἐσίδω χωρίον·
τὸ γὰρ τρέφον με τοῦτʼ ἐγὼ κρίνω θεόν.
Ὡς δὲ τὴν ἄκραν
κάμπτοντας ἡμᾶς εἶδον, ἐμβάντες ταχὺ
ἀνηγάγοντο.
Ἐκλελάκτικεν
ὁ χρηστὸς ἡμῖν μοιχός, ἀλλʼ ἀντάλλαγος.
Δύʼ οἰκίας
φηλοῦν γερόντων, ὡς λέγεις, ἀβελτέρων.
Καὶ θάλαττα βορβορώδης, ἣ τρέφει θύννον μέγαν.
Καὶ χρυσολαβὲς καλὸν πάνυ
ἐγχειρίδιον.
Ἀναπετῶ τουτὶ προσελθὼν κοὐκ ἀνέξομʼ οὐκέτι.
ΑΝΑΤΙΘΕΜΕΝΗ Η ΜΕΣΣΗΝΙΑ.
Οἱ δʼ ἁρπάσαντες τοὺς κάδους τοὺς στρογγύλους
ὕδρευον ἀνδρειότατα κηπουροὶ πάλιν.
ἤντλουν λέγειν δεῖ, καὶ κάδους οὐ δεῖ λέγειν,
ἀλλʼ ἀντλιαντλητῆρας.
Τίθημʼ ἔχειν χολήν σε καλλιωνύμου
πλείω.
Ἡγεῖταί μʼ ὅλως
ἐπικόπανόν τι.
Ἀράβιον ἆρʼ ἐγὼ κεκίνηκʼ ἄγγελον.
ΑΝΔΡΙΑ.
Τὸ δʼ ἐρᾶν ἐπισκοτεῖ
ἅπασιν, ὡς ἔοικε, καὶ τοῖς εὐλόγως
καὶ τοῖς κακῶς ἔχουσι.
Καὶ τεττάρων ᾠῶν μετὰ τοῦτο, φιλτάτη,
τὸ νεόττιον.
Οὐδέν με λανθάνοις ἄν.
Εὑρετικὸν εἶναί φασι τὴν ἐρημίαν
οἱ τὰς ὀφρῦς αἴροντες.
Λούσατʼ αὐτὴν αὐτίκα.
Ἐνθένδʼ ἀποφυγὼν οὐκ ἂν ἀπολοίμην ποτέ.
Ζῶμεν γὰρ οὐχ ὡς θέλομεν, ἀλλʼ ὡς δυνάμεθα.
ΑΝΔΡΟΓΥΝΟΣ Η ΚΡΗΣ.
Τὸ γὰρ σύνηθες οὐδαμοῦ παροπτέον.
Τὰ προσπεσόντα προσδοκᾶν ἅπαντα δεῖ
ἄνθρωπον ὄντα· παραμένει γὰρ οὐδὲ ἕν.
Πλήσας γὰρ ἔφερεν ἐκ παρατάξεώς ποθεν
τὰς ἐν Λαμίᾳ πάσας.
Μαρτύρομαι τὸν φίλιον, ὦ Κράτων, Δία.
ΑΝΕΨΙΟΙ.
Φύσει γάρ ἐστʼ ἔρως
τοῦ νουθετοῦντος κωφόν· ἅμα δʼ οὐ ῥᾴδιον
νεότητα νικᾶν ἐστι καὶ θεὸν λόγῳ.
Εὐδαιμονία τοῦτʼ ἔστιν υἱὸς νοῦν ἔχων·
ἀλλὰ θυγάτηρ κτῆμʼ ἐστὶν ἐργῶδες πατρί.
Τὰ κακῶς τρέφοντα χωρίʼ ἀνδρείους ποιεῖ.
Ὁ φανός ἐστι μεστὸς ὕδατος οὑτοσί,
δεῖ τʼ οὐχὶ σείειν, ἀλλʼ ἀποσείειν αὐτόθεν.
Οἶσʼ εἰσιὼν
πανόν, λύχνον, λυχνοῦχον, ὅ τι πάρεστι· φῶς
μόνον πολὺ ποίει.
ΑΠΙΣΤΟΣ.
Ὤιμην, εἰ τὸ χρυσίον λάβοι
ὁ γέρων, θεράπαιναν εὐθὺς ἠγορασμένην
ἅβραν ἔσεσθαι.
ΑΡΡΗΦΟΡΟΣ Η ΑΥΛΗΤΡΙΣ.
Οὐ γαμεῖς, ἂν νοῦν ἔχῃς,
τοῦτον καταλιπὼν τὸν βίον· γεγάμηκα γὰρ
αὐτός· διὰ τοῦτό σοι παραινῶ μὴ γαμεῖν.
Β. δεδογμένον τὸ πρᾶγμʼ· ἀνερρίφθω κύβος.
Α. πέραινε. σωθείης δὲ νῦν· ἀληθινὸν
εἰς πέλαγος αὑτὸν ἐμβαλεῖς γὰρ πραγμάτων,
οὐ Λιβυκόν, οὐδʼ Αἰγαῖον, . . .
οὗ τῶν τριάκοντʼ οὐκ ἀπόλλυται τρία
πλοιάρια· γήμας δʼ οὐδὲ εἷς σέσωσθʼ ὅλως.
Πάντας μεθύσους τοὺς ἐμπόρους
ποιεῖ τὸ Βυζάντιον· ὅλην ἐπίνομεν
τὴν νύκτα διὰ σὲ καὶ σφόδρʼ ἄκρατόν μοι δοκῶ·
ἀνίσταμαι γοῦν τέτταρας κεφαλὰς ἔχων.
Ἐὰν δὲ κινήσῃ μόνον τὴν Μυρτίλην
ταύτην τις ἢ τιτθὴν καλῇ, πέρας οὐ ποιεῖ
λαλιᾶς· τὸ Δωδωναῖον ἄν τις χαλκίον,
ὃ λέγουσιν ἠχεῖν, ἂν παράψηθʼ ὁ παριών,
τὴν ἡμέραν ὅλην, καταπαύσαι θᾶττον ἢ
ταύτην λαλοῦσαν· νύκτα γὰρ προσλαμβάνει.
Τὰ πατρῷα μὲν ποιεῖ καιρός ποτε
ἀλλότρια, σώζει δʼ αὐτά που τὰ σώματα·
βίου δʼ ἔνεστιν ἀσφάλειʼ ἐν ταῖς τέχναις.
Ἐλλέβορον ἤδη πώποτʼ ἔπιες Σωσία;
Β. ἅπασι. Α. πάλιν οὖν πῖθι· μαίνει γὰρ κακῶς.
Πάντʼ ἐστὶ τῷ καλῷ λόγῳ
ἱερόν· ὁ νοῦς γάρ ἐστιν ὁ λαλήσων θεός.
Ὦ τρισκατάρατε, ζωπύρει τοὺς ἄνθρακας.
Ἀνδρὸς χαρακτὴρ ἐκ λόγου γνωρίζεται.
Ἢ χαλκοῦν μέγα
ὁλκεῖον.
ΑΣΠΙΣ.
Ἔχων τὴν ἀσπίδα
ἔκειτο συντετριμμένην.
Πολλοὶ γὰρ ἐκλελοιπότες
τὸν χάρακα τὰς κώμας ἐπόρθουν.
Στρατιώτην, Σμικρίνη, σωτηρίας
ἔστʼ ἔργον εὑρεῖν πρόφασιν, ὀλέθρου δʼ εὔπορον.
Ὃ βούλεται γὰρ μόνον ὁρῶν καὶ προσδοκῶν
ἀλόγιστός ἐστι τῆς ἀληθείας κριτής.
Ὦ τρισάθλιοι,
τί πλέον ἔχουσι τῶν ἄλλων; βίον
ὡς οἰκτρὸν ἐξαντλοῦσιν οἱ τὰ φρούρια
τηροῦντες, οἱ τὰς ἀκροπόλεις κεκτημένοι,
εἰ πάντας ὑπονοοῦσιν οὕτω ῥᾳδίως
ἐγχειρίδιον ἔχοντας αὐτοῖς προσιέναι·
οἵαν δίκην διδόασιν.
ΑΥΤΟΝ ΠΕΝΘΩΝ.
Τυφλὸν ὁ πλοῦτος, καὶ τυφλοὺς
τοὺς ἐμβλέποντας εἰς ἑαυτὸν δεικνύει.
ΑΦΡΟΔΙΣΙΑ.
Ἀλλʼ ὅταν ἐρῶντα νοῦν ἔχειν τις ἀξιοῖ,
παρὰ τίνι τἀνόητον οὗτος ὄψεται;
Ἐκφυγοῦσα δʼ ἣν εἶχεν νόσον
οὐκ ἔσχε τοὺς ῥηθέντας ἀναθέσθαι λόγους.
Εἰ τὰς ἀληθείας ἁπλῶς τίς σοι λέγοι.
ΒΟΙΩΤΙΑ.
Οὐ δεῖ διαβολῆς καταφρονεῖν, οὐδʼ ἂν σφόδρʼ ᾖ
ψευδής· ἐπίσταντʼ αὐξάνειν αὐτήν τινες,
διʼ οὓς φυλάττεσθαι τὰ τοιαῦτʼ ὀρθῶς ἔχει.
Πολλὰ δύσκολα
εὕροις ἂν ἐν τοῖς πᾶσιν· ἀλλʼ εἰ πλείονα
τὰ συμφέροντʼ ἔνεστι, τοῦτο δεῖ σκοπεῖν.
Πλοῦτος δὲ πολλῶν ἐπικάλυμμʼ ἐστὶν κακῶν.
Οὐκ ἔστιν ἑκτεὺς τοῦτο, μὰ τὸν Ἀσκληπιόν.
Πεντεκτένους μὲν καὶ περίνησα πορφυρᾶ.
ΓΕΩΡΓΟΣ.
Ὁ δʼ ἠδικηκὼς ὅστις ἔσθʼ οὗτός ποτε
τὴν ὑμετέραν πενίαν, κακοδαίμων ἔσθʼ, ὅτι
τοῦτʼ ἠδίκηκεν, οὗ τυχὸν μεταλήψεται·
εἰ καὶ σφόδρʼ εὐπορεῖ γάρ, ἀβεβαίως τρυφᾷ·
τὸ τῆς τύχης γὰρ ῥεῦμα μεταπίπτει ταχύ.
Εὐκαταφρόνητόν ἐστι, Γοργία, πένης,
κἂν πάνυ λέγῃ δίκαια· τούτου γὰρ λέγειν
ἕνεκα μόνου νομίζεθʼ οὗτος τοῦ λαβεῖν,
καὶ συκοφάντης εὐθὺς ὁ τὸ τριβώνιον
ἔχων καλεῖται, κἂν ἀδικούμενος τύχῃ.
Οὗτος κράτιστός ἐστʼ ἀνήρ, ὦ Γοργία,
ὅστις ἀδικεῖσθαι πλεῖστʼ ἐπίστατʼ ἐγκρατῶς·
τὸ δʼ ὀξύθυμον τοῦτο καὶ λίαν πικρόν
δεῖγμʼ ἔστιν εὐθὺς πᾶσι μικροψυχίας.
Ἀγρὸν εὐσεβέστερον γεωργεῖν οὐδένα
οἶμαι· φέρει γὰρ ὅσα θεοῖς ἄνθη καλά,
κιττόν, δάφνην· κριθὰς δʼ ἐὰν σπείρω, πάνυ
δίκαιος ὢν ἀπέδωχʼ ὅσας ἂν καταβάλω.
Εἰμὶ μὲν ἄγροικος, καὐτὸς οὐκ ἄλλως ἐρῶ,
καὶ τῶν κατʼ ἄστυ πραγμάτων οὐ παντελῶς
ἔμπειρος, ὁ δὲ χρόνος τί μʼ εἰδέναι ποιεῖ
πλέον.
Ἐμβεβρόντησαι; γελοῖον, ὃς κόρης ἐλευθέρας
εἰς ἔρωθʼ ἥκων σιωπᾷς καὶ μάτην ποθουμένους
περιορᾷς γάμους σεαυτῷ.
Βουβὼν ἐπήρθη τῷ γέροντι, θέρμα τε
ἐπέλαβεν αὐτόν.
ΔΑΚΤΥΛΙΟΣ.
Ἐπὶ τοῦδʼ αὖθις οὑτοσὶ κακοδαίμων ἔφη,
ὡς οὐκ ἂν ἐκδοίη γε θυγατέρʼ ἄσμενος,
καὶ ταῦτα πεντήκοντα παιδίσκας ἔχων.
Οἰκόσιτον νυμφίον
οὐδὲν δεόμενον προικὸς ἐξευρήκαμεν.
ΔΑΡΔΑΝΟΣ.
Καὶ λαιμὰ βακχεύει λαβὼν τὰ χρήματα.
ΔΕΙΣΙΔΑΙΜΩΝ.
Εἰ μέν τι κακὸν ἀληθὲς εἶχες, Φειδία,
ζητεῖν ἀληθὲς φάρμακον τούτου σʼ ἔδει·
νῦν δʼ οὐκ ἔχεις· τὸ φάρμακον εὕρηκας κενὸν
πρὸς τὸ κενόν· οἰήθητι δʼ ὠφελεῖν τί σε.
περιμαξάτωσάν σʼ αἱ γυναῖκες ἐν κύκλῳ
καὶ περιθεωσάτωσαν, ἀπὸ κρουνῶν τριῶν
ὕδατι περίρρανʼ ἐμβαλὼν ἅλας, φακούς.
Ἀγαθόν τί μοι γένοιτο, πολύτιμοι θεοί·
ὑποδούμενος τὸν ἱμάντα γὰρ τῆς δεξιᾶς
ἐμβάδος ἀπέρρηξʼ. Β. εἰκότως, ὦ φλήναφε,
σαπρὸς γὰρ ἦν, σὺ δὲ μικρολόγος ἄρʼ οὐ θέλων
καινὰς πρίασθαι.
Οὐ δεῖ γὰρ ἀδικεῖν τοὺς ἱκέτας, ἄλλως τε καὶ
ὅταν μετʼ εὐνοίας τι μὴ πονηρίᾳ
πταίσωσιν· αἰσχρόν ἐστι τοῦτο γὰρ πάνυ.
Παράδειγμα τοὺς Σύρους λαβέ·
ὅταν φάγωσʼ ἰχθὺν ἐκεῖνοι, διά τινα
αὐτῶν ἀκρασίαν τοὺς πόδας καὶ γαστέρα
οἰδοῦσιν, ἔλαβον σακίον, εἶτʼ εἰς τὴν ὁδὸν
ἐκάθισαν αὑτοὺς ἐπὶ κόπρου, καὶ τὴν θεὸν
ἐξιλάσαντο τῷ τεταπεινῶσθαι σφόδρα.
ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΣ.
Τί τοῦτο, παῖ; διακονικῶς γὰρ νὴ Δία
προελήλυθας. Β. ναί· πλάττομεν γὰρ πλάσματα,
τὴν νύκτα τʼ ἠγρυπνήκαμεν· καὶ νῦν ἔτι
ἀποίητα πάμπολλʼ ἐστὶν ἡμῖν.
Μακάριος ὅστις οὐσίαν καὶ νοῦν ἔχει·
χρῆται γὰρ οὗτος εἰς ἃ δεῖ ταύτῃ καλῶς.
ΔΙΔΥΜΑΙ.
Συμπεριπατήσεις γὰρ τρίβωνʼ ἔχουσʼ ἐμοί,
ὥσπερ Κράτητι τῷ κυνικῷ ποθʼ ἡ γυνή.
Ἐπὶ πείρᾳ δοὺς τριάκονθʼ ἡμέρας.
Ὄρνεις φέρων ἐλήλυθα.
Ὄρνιθας ἀποστέλλει.
ΔΙΣ ΕΞΑΠΑΤΩΝ.
Βουληφόρως
τὴν ἡμετέραν, ὦ Δημέα, προκατέλαβες
ὅρασιν.
Ἐμοὶ παράστα· τὴν θύραν κόψας ἐγὼ
καλῶ τινʼ αὐτῶν.
Οὐ Μεγάβυζος ἦν,
ὅστις γένοιτο ζάκορος.
Ὃν οἱ θεοὶ φιλοῦσιν ἀποθνήσκει νέος.
ΔΥΣΚΟΛΟΣ.
Τῆς Ἀττικῆς νομίζετʼ εἶναι τὸν τόπον
Φυλήν, τὸ Νυμφαῖον δʼ ὅθεν προέρχομαι
Φυλασίων.
Περὶ χρημάτων λαλεῖς, ἀβεβαίου πράγματος·
εἰ μὲν γὰρ οἶσθα ταῦτα παραμενοῦντά σοι
ἅπαντα τὸν χρόνον, φύλαττε μηδενὶ
ἄλλῳ μεταδιδούς, αὐτὸς ὢν δὲ κύριος·
εἰ μὴ δὲ σαυτοῦ, τῆς τύχης δὲ πάντʼ ἔχεις,
τί ἂν φθονοίης, ὦ πάτερ, τούτων τινί;
αὐτὴ γὰρ ἄλλῳ τυχὸν ἀναξίῳ τινὶ
παρελομένη σου πάντα προσθήσει πάλιν.
διόπερ ἐγώ σέ φημι δεῖν, ὅσον χρόνον
εἶ κύριος, χρῆσθαί σε γενναίως, πάτερ,
αὐτόν, ἐπικουρεῖν πᾶσιν, εὐπόρους ποιεῖν
οὓς ἂν δύνῃ πλείστους διὰ σαυτοῦ· τοῦτο γὰρ
ἀθάνατόν ἐστι, κἄν ποτε πταίσας τύχῃς,
ἐκεῖθεν ἔσται ταὐτὸ τοῦτό σοι πάλιν.
πολλῷ δὲ κρεῖττόν ἐστιν ἐμφανὴς φίλος
ἢ πλοῦτος ἀφανής, ὃν σὺ κατορύξας ἔχεις.
Ὡς θύουσι δʼ οἱ τοιχωρύχοι,
κοίτας φέροντες, σταμνίʼ, οὐχὶ τῶν θεῶν
ἕνεκʼ, ἀλλʼ ἑαυτῶν· ὁ λιβανωτὸς εὐσεβές,
καὶ τὸ πόπανον τοῦτʼ ἔλαβεν ὁ θεὸς ἐπὶ τὸ πῦρ
ἅπαν ἐπιτεθέν· οἱ δὲ τὴν ὀσφὺν ἄκραν
καὶ τὴν χολὴν ὀστᾶ τʼ ἄβρωτα τοῖς θεοῖς
ἐπιθέντες, αὐτοὶ τἄλλα καταπίνουσʼ ἀεί.
Οὐδὲ εἷς
μάγειρον ἀδικήσας ἀθῷος διέφυγεν·
ἱεροπρεπής πώς ἐστιν ἡμῖν ἡ τέχνη.
Οὐδενὸς χρὴ πράγματος
τὸν εὖ πονοῦνθʼ ὅλως ἀπογνῶναί ποτε.
Ἁλωτὰ γίγνετʼ ἐπιμελείᾳ καὶ πόνῳ
ἅπαντα.
Σιωπῇ φασι τούτῳ τῷ θεῷ
οὐ δεῖν προσιέναι.
Οὐ πῦρ γὰρ αἰτῶν, οὐδὲ λοπάδʼ αἰτούμενος.
ΕΑΥΤΟΝ ΤΙΜΩΡΟΥΜΕΝΟΣ.
Πρὸς τῆς Ἀθηνᾶς, δαιμονᾷς, γεγονὼς ἔτη
τοσαῦθʼ; ὁμοῦ γάρ ἐστιν ἑξήκοντά σοι.
Λουτρὸν θεραπαίνας ἀργυρώματα.
Ἐξ ἱσταρίου δʼ ἐκρέματο φιλοπόνως πάνυ.
. . . . . καὶ θεραπαινὶς ἦν μία·
αὕτη συνύφαινε ῥυπαρῶς διακειμένη.
Ἀνδρὸς χαρακτὴρ ἐκ λόγου γνωρίζεται.
Πᾶς πατὴρ μωρός.
Οἴκοι μένειν χρὴ καὶ μένειν ἐλεύθερον,
ἢ μηκέτʼ εἶναι τὸν καλῶς εὐδαίμονα.
Μετʼ ἄριστον γὰρ ὡς ἀμυγδαλὰς ἐγὼ
παρέθηκα, καὶ τῶν ῥοιδίων ἐτρώγομεν.
ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟΝ.
Οὐχ ὅθεν ἂν ᾤμην ἠτύχηκα· πάντα δὲ
τὰ μηδὲ προσδοκώμενʼ ἔκστασιν φέρει.
Τοῦ δʼ ἆρα Κωρυκαῖος ἠκροάσατο.
Πίε. Β. πιεῖν ἀναγκάσω
τὴν ἱερόσυλον πρῶτα.
ΕΜΠΙΠΡΑΜΕΝΗ.
Ἐξώλης ἀπόλοιθʼ ὅστις ποτέ
ὁ πρῶτος ἦν γήμας, ἔπειθʼ ὁ δεύτερος,
εἶθʼ ὁ τρίτος, εἶθʼ ὁ τέταρτος, εἶθʼ ὁ μεταγενής.
Τρία γάρ ἐστι, δέσποτα,
διʼ ὧν ἅπαντα γίγνετʼ, ἢ κατὰ τοὺς νόμους,
ἢ ταῖς ἀνάγκαις, ἢ τὸ τρίτον ἔθει τινί.
Ἐφʼ ᾧ φρονεῖς μέγιστον ἀπολεῖ τοῦτό σε,
τὸ δοκεῖν τινʼ εἶναι· καὶ γὰρ ἄλλους μυρίους.
Ὡς ἀγαθόν ἐστι πρᾶγμα τὸ γενέσθαι τινός
πατέρα.
Καὶ νῦν ὑπὲρ τούτων συνάγουσι κατὰ μόνας.
Ἐπλήρωσέν τε τὸ συναγώγιον.
ΕΠΑΓΓΕΛΛΟΜΕΝΟΣ.
Τὸ σὸν ταπεινὸν ἂν σὺ σεμνύνῃς, καλὸν
ἔξω φανεῖται, φίλʼ ἄνερ· ἂν δʼ αὐτὸς ποιῇς
ταπεινὸν αὐτὸ καὶ τιθῇς ἐν μηδενί,
οἰκεῖος οὗτος κατάγελως νομίζεται.
Τὰ γὰρ τολμηρὰ τῶν ὄχλων ἔχει
ἐν τοῖς λογισμοῖς τὰς ἐπιδείξεις δυσκόλους,
ἐν τῷ δὲ πράττειν, ἂν λάβῃ τὸν καιρὸν εὖ,
ἀπροσδόκητον τὴν τέχνην ἐξηύρατο.
Τοῖς ἀναιδέσιν βοηθεῖ γὰρ λόγοις τοῦθʼ ἓν μόνον,
ἂν βραχεῖς αὐτοὺς ποιῇ τις τόν τε καιρὸν εὖ λάβῃ.
ΕΠΙΚΛΗΡΟΣ.
Ἆρʼ ἐστὶ πάντων ἀγρυπνία λαλίστατον;
ἐμὲ γοῦν ἀναστήσασα δευρὶ προάγεται
λαλεῖν ἀπʼ ἀρχῆς πάντα τὸν ἐμαυτοῦ βίον.
Ὥσπερ τῶν χορῶν
οὐ πάντες ᾄδουσʼ, ἀλλʼ ἄφωνοι δύο τινές
ἢ τρεῖς παρεστήκασι πάντων ἔσχατοι
εἰς τὸν ἀριθμόν, καὶ τοῦθʼ ὁμοίως πως ἔχει·
χώραν κατέχουσι, ζῶσι δʼ οἷς ἔστιν βίος.
Τί δʼ ἂν ἔχοι νεκρὸς
ἀγαθόν, ὅπου γʼ οἱ ζῶντες ἔχομεν οὐδὲ ἕν.
Ἢ δεῖ μόνον
ζῆν ἢ γενόμενον πατέρα παίδων ἀποθανεῖν·
οὕτω τὸ μετὰ ταῦτʼ ἔστι τοῦ βίου πικρόν.
Ἀλεκτρυών τις ἐκεκράγει μέγα.
. . . . οὐ σοβήσετʼ ἔξω, φησί, τὰς
ὄρνιθας ἀφʼ ἡμῶν;
Αὕτη πότʼ ἐξεσόβησε τὰς ὄρνεις μόλις.
Ὅρα σὺ καὶ φρόντιζε κἀπόστα βραχύ.
ΕΠΙΤΡΕΠΟΝΤΕΣ.
Μὴ καταφρονήσῃς τῶν θεῶν· ἐν παντὶ δεῖ
καιρῷ τὸ δίκαιον ἐπικρατεῖν ἁπανταχοῦ,
καὶ τὸν παρατυγχάνοντα τούτου τοῦ μέρους
ἔχειν πρόνοιαν κοινόν ἐστι τῷ βίῳ.
Ἀργὸς δʼ ὑγιαίνων τοῦ πυρέττοντος πολύ
ἔστʼ ἀθλιώτερος, διπλάσια γοῦν ἐσθίει μάτην.
Ἐλευθέρῳ τὸ καταγελᾶσθαι μὲν πολύ
αἴσχιστόν ἐστι, τὸ δʼ ὀδυνᾶσθʼ ἀνθρώπινον.
Οὐκ οἰμώξεται
καταφθαρεὶς ἐν ματρυλείῳ τὸν βίον;
Οἴει τοσαύτην τοὺς θεοὺς ἄγειν σχολήν,
ὥστε τὸ κακὸν καὶ τἀγαθὸν καθʼ ἡμέραν
νέμειν ἑκάστῳ, Σμικρίνη;
Ἐπέπασα
ἐπὶ τὸ τάριχος ἅλας, ἐὰν οὕτω τύχῃ.
Οὐδὲν πέπονθας δεινὸν ἂν μὴ προσποιῇ.
Ἐπιτρεπτέον τινί
ἔστι περὶ τούτων.
ΕΥΝΟΥΧΟΣ.
Μὴ θεομάχει, μηδὲ προσάγου τῷ πράγματι
χειμῶνας ἑτέρους, τοὺς δʼ ἀναγκαίους φέρε.
Οὗτός ἐστι γαλεώτης γέρων.
Πάντα τὰ ζητούμενα
δεῖσθαι μερίμνης φασὶν οἱ σοφώτατοι.
ΕΦΕΣΙΟΣ.
Ἐγὼ μὲν ἤδη μοι δοκῶ, νὴ τοὺς θεούς,
ἐν τοῖς κύκλοις ἐμαυτὸν ἐκδεδυκότα
ὁρᾶν κύκλῳ τρέχοντα καὶ πωλούμενον.
Ἐπʼ ἀρίστῳ λαβών
ὀψάριον.
Τῶν ἰχθυοπωλῶν ἀρτίως τις τεττάρων
δραχμῶν ἐπώλει κωβιούς. Β. πολλοῦ σφόδρα.
ΗΝΙΟΧΟΣ.
Ἀλλὰ θεὸς οὐδεὶς εἰς τὸ προκόλπιον φέρει
ἀργύριον, ἀλλʼ ἔδωκεν εὔνους γενόμενος,
πόρνης βουλὴν ἔδειξεν εὐπορίας τινός,
ἣν ἂν παρίῃς μηκέτʼ αἰτιῶ θεόν,
ἤδη δὲ τῇ σαυτοῦ ζυγομάχει μαλακίᾳ.
Οὐδείς μʼ ἀρέσκει περιπατῶν ἔξω θεός
μετὰ γραός, οὐδʼ εἰς οἰκίαν παρεισιών
ἐπὶ τοῦ σανιδίου. τὸν δίκαιον δεῖ θεόν
οἴκοι μένειν σώζοντα τοὺς ἱδρυμένους.
Ἐλεεῖν δʼ ἐκεῖνος ἔμαθεν εὐτυχῶν μόνος.
ὁ χρηστός, ὡς ἔοικε, καὶ χρηστοὺς ποιεῖ.
μίʼ ἐστὶν ἀρετὴ τὸν ἄτοπον φεύγειν ἀεί.
Ὧν δὲ μὴ αἴτιος τρόπος
τά γʼ ἀπὸ τῆς τύχης φέρειν δεῖ γνησίως τὸν εὐγενῆ.
Τὸν δὲ παῖδʼ οὐδʼ εἴδομεν,
ἀλλʼ ἁρπαγὴν αὐτῷ κατασκευάζομεν.
ΗΡΩΣ.
Δέσποινʼ, Ἔρωτος οὐδὲν ἰσχύει πλέον,
οὐδʼ αὐτὸς ὁ κρατῶν τῶν ἐν οὐρανῷ θεῶν
Ζεύς, ἀλλʼ ἐκείνῳ πάντʼ ἀναγκασθεὶς ποιεῖ.
Ἐχρῆν γὰρ εἶναι τὸ καλὸν εὐγενέστατον,
τοὐλεύθερον δὲ πανταχοῦ φρονεῖν μέγα.
Ὡς οἰκτρόν, ἣ τὰ τοιαῦτα δυστυχῶ μόνη,
ἃ μηδὲ πιθανὰς τὰς ὑπερβολὰς ἔχει.
Πεφαρμάκευσʼ ὦ γλυκύτατʼ ἀναλυθεὶς μόλις.
Εὖ ἴσθι, κἀγὼ τοῦτο συγχωρήσομαι.
Χοῦς κεκραμένου
οἴνου· λαβὼν ἔκπιθι τοῦτον.
ΘΑΙΣ.
Ἐμοὶ μὲν οὖν ἄειδε τοιαύτην, θεά,
θρασεῖαν, ὡραίαν δὲ καὶ πιθανὴν ἅμα,
ἀδικοῦσαν, ἀποκλείουσαν, αἰτοῦσαν πυκνά,
μηδενὸς ἐρῶσαν, προσποιουμένην δʼ ἀεί.
Φθείρουσιν ἤθη χρήσθʼ ὁμιλίαι κακαί.
ΘΕΤΤΑΛΗ.
Μικρά γε πρόφασίς ἐστι τοῦ πρᾶξαι κακῶς.
Εὐθυμία βέλτιστε τὸν δοῦλον τρέφει.
Καὶ τὸ κεράμιον
ἀνέῳχας· ὄζεις, ἱερόσυλʼ, οἴνου πολύ.
Ἔλυσʼ ἐμαυτὸν εἶτʼ ἀπέδραν μόνος.
ΘΕΟΦΟΡΟΥΜΕΝΗ.
Ὁ πλεῖστον νοῦν ἔχων
μάντις τʼ ἄριστός ἐστι σύμβουλός θʼ ἅμα.
Εἴ τις προσελθών μοι θεῶν λέγοι «Κράτων,
ἐπὰν ἀποθάνῃς, αὖθις ἐξ ἀρχῆς ἔσει·
ἔσει δʼ ὅ τι ἂν βούλῃ, κύων, πρόβατον, τράγος,
ἄνθρωπος, ἵππος· δὶς βιῶναι γάρ σε δεῖ·
εἱμαρμένον τοῦτʼ ἐστίν, ὅ τι βούλει δʼ ἑλοῦ·»
ἅπαντα μᾶλλον, εὐθὺς εἰπεῖν ἂν δοκῶ,
ποίει με πλὴν ἄνθρωπον· ἀδίκως εὐτυχεῖ
κακῶς τε πράττει τοῦτο τὸ ζῷον μόνον.
ὁ κράτιστος ἵππος ἐπιμελεστέραν ἔχει
ἑτέρου θεραπείαν· ἀγαθὸς ἂν γένῃ κύων,
ἐντιμότερος εἶ τοῦ κακοῦ κυνὸς πολύ.
ἀλεκτρυὼν γενναῖος ἐν ἑτέρᾳ τροφῇ
ἐστίν, ὁ δʼ ἀγεννὴς καὶ δέδιε τὸν κρείττονα.
ἄνθρωπος ἂν ᾖ χρηστός, εὐγενὴς σφόδρα,
γενναῖος, οὐδὲν ὄφελος ἐν τῷ νῦν γένει.
πράττει δʼ ὁ κόλαξ ἄριστα πάντων, δεύτερα
ὁ συκοφάντης, ὁ κακοήθης τρίτα λέγει.
ὄνον γενέσθαι κρεῖττον ἢ τοὺς χείρονας
ὁρᾶν ἑαυτοῦ ζῶντας ἐπιφανέστερον.
Καὶ ταχύ
πάλιν τὸ πρῶτον περισοβεῖ ποτήριον
αὐτοῖς ἀκράτου.
Μέσως μεθύων τὴν θηρίκλειον ἔσπασεν.
ΘΗΣΑΥΡΟΣ.
Εἶτʼ οὐ μέγιστός ἐστι τῶν θεῶν Ἔρως
καὶ τιμιώτατός γε τῶν πάντων πολύ;
οὐδεὶς γὰρ οὕτως ἐστὶ φειδωλὸς σφόδρα
ἄνθρωπος, οὐδʼ οὕτως ἀκριβὴς τοὺς τρόπους,
ὃς οὐχὶ τούτῳ μερίδα τῷ θεῷ νέμει
τῆς οὐσίας· ὅσοις μὲν οὖν πράως ἔχει,
νέοις ἔτʼ οὖσι τοῦτο προστάττει ποιεῖν·
οἱ δʼ εἰς τὸ γῆρας ἀναβολὰς ποιούμενοι,
οὗτοι προσαποτίνουσι τοῦ χρόνου τόκους.
Πολλοῖς ὑπέκκαυμʼ ἐστʼ ἔρωτος μουσική.
Ὅταν δʼ ἐρῶντος τόλμαν ἀφέλῃς οἴχεται,
εἰς τοὺς ἰαλέμους τε τοῦτον ἔγγραφε.
Ἄσιτος ἑπτὰ μῆνας, ὕδατος στράγγʼ ἔχων.
ΘΡΑΣΥΛΕΩΝ.
Κατὰ πόλλʼ ἄρʼ ἐστὶν οὐ καλῶς εἰρημένον
τὸ γνῶθι σαυτόν· χρησιμώτερον γὰρ ἦν
τὸ γνῶθι τοὺς ἄλλους.
Ὁ δεύτερος πλοῦς ἐστι δήπου λεγόμενος,
ἂν ἀποτύχῃ τις πρῶτον, ἐν κώπαισι πλεῖν.
Φιλοσοφεῖ δὲ τοῦθʼ ὅπως
καταπράξεται τὸν γάμον.
Ὡς ὀκνηρός, πάντα μέλλων, σιτόκουρος ὁμολογῶν
παρατρέφεσθαι.
ΙΕΡΕΙΑ.
Οὐδεὶς διʼ ἀνθρώπου θεὸς σώζει, γύναι,
ἑτέρου τὸν ἕτερον· εἰ γὰρ ἕλκει τὸν θεόν
τοῖς κυμβάλοις ἄνθρωπος εἰς ὃ βούλεται,
ὁ τοῦτο ποιῶν ἐστὶ μείζων τοῦ θεοῦ.
ἀλλʼ ἔστι τόλμης καὶ βίου ταῦτʼ ὄργανα
εὑρημένʼ ἀνθρώποις ἀναιδέσιν, Ῥόδη,
εἰς καταγέλωτα τῷ βίῳ πεπλασμένα.
Τοὺς τῆς γαμετῆς ὅρους ὑπερβαίνεις, γύναι,
τὴν αὐλίαν· πέρας γὰρ αὔλιος θύρα
ἐλευθέρᾳ γυναικὶ νενόμιστʼ οἰκίας·
τὸ δʼ ἐπιδιώκειν εἴς τε τὴν ὁδὸν τρέχειν,
ἔτι λοιδορουμένην, κυνός ἐστʼ ἔργον, Ῥόδη.
ΙΜΒΡΙΟΙ.
Οὐκ ἔστιν οὐδέν, πάτερ, ἐν ἀνθρώπου φύσει
μεῖζον λογισμοῦ τῷ διαθέσθαι πράγματα.
Ἕκαστός ἐστι τῷ λογίσασθαι κατὰ τρόπον
ἄρχων, στρατηγός, ἡγεμὼν δήμου, πάλιν
σύμβουλος· ὁ διαφέρων λογισμῷ πάντʼ ἔχει.
ΙΠΠΟΚΟΜΟΣ.
Μόνιμός τις ἦν ἄνθρωπος, ὦ Φίλων, σοφός,
ἀδοξότερος, μίαν δὲ πήραν οὐκ ἔχων,
πήρας μὲν οὖν τρεῖς· ἀλλʼ ἐκεῖνος ῥῆμά τι
ἐφθέγξατʼ οὐδὲν ἐμφερὲς μὰ τὸν Δία
τῷ γνῶθι σαυτόν, οὐδὲ τοῖς βοωμένοις
τούτοις· ὑπερεῖδε ταῦθʼ ὁ προσαιτῶν καὶ ῥυπῶν·
τὸ γὰρ ὑποληφθὲν τῦφον εἶναι πᾶν ἔφη.
Τὰ δʼ ἐκ μέσου τριπόδια καὶ τραγήματα.
ΚΑΝΗΦΟΡΟΣ.
Τὸ γὰρ προθύμως μὴ πονήσαντας τυχεῖν
εὐδαιμονίας εἴωθʼ ὑπερηφανίας ποιεῖν.
Ἀλογίστου τρόπου
ἀτύχημα φεύγειν ἐστὶν οὐκ αὐθαίρετον.
Ἐδεῖτο χρῆσαι τὴν σεαυτῆς θυγατέρα
ἀντάλλαγον.
Ὃ δʼ ἀποκρινεῖται, κἂν ἐγὼ λέγοιμί σοι.
Γραῦς τις κακολόγος ἐκ δυοῖν Αἰξωνέοιν.
ΚΑΡΙΝΗ.
Ὦ μεγίστη τῶν θεῶν
νῦν οὖσʼ ἀναίδειʼ, εἰ θεὸν καλεῖν σε δεῖ.
δεῖ δέ· τὸ κρατοῦν γὰρ νῦν νομίζεται θεός.
ἐφʼ ὅσον βαδίζεις, ἐφʼ ὅσον ἥξειν μοι δοκεῖς
Περὶ τὸν τράχηλον ἁλύσιόν τίς σοι δότω.
ΚΑΡΧΗΔΟΝΙΟΣ.
Ἐπιθυμιάσας τῷ Βορέᾳ λιβανίδιον
ὀψάριον οὐδὲν ἔλαβον· ἑψήσω φακῆν.
Αὑτὸν γὰρ οὐδεὶς οἶδε τοῦ ποτʼ ἐγένετο,
ἀλλʼ ὑπονοοῦμεν πάντες ἢ πιστεύομεν.
Ἔργον ἐκ πολλοῦ χρόνου
ἄνοιαν ἡμέρᾳ μεταστῆσαι μιᾷ.
Ἄιδοντα λιτυέρσην ἀπʼ ἀρίστου τέως.
Τὸ καλῶς ἔχον που κρεῖττόν ἐστι καὶ νόμου.
Χρεία διδάσκει κἂν ἄμουσος ᾖ σοφόν
Καρχηδόνιον.
ΚΑΤΑΨΕΥΔΟΜΕΝΟΣ.
ΚΕΚΡΥΦΑΛΟΣ.
Παρὰ τοῖς γυναικονόμοις δὲ τοὺς ἐν τοῖς γάμοις
διακονοῦντας ἀπογεγράφθαι πυθόμενος
πάντας μαγείρους κατὰ νόμον καινόν τινα,
ἵνα πυνθάνωνται τοὺς κεκλημένους ἐάν
πλείους τις ὧν ἔξεστιν ἑστιῶν τύχῃ,
ἐλθών.
Εἶτʼ εὐθὺς οὕτω τὰς τραπέζας αἴρετε,
μύρα, στεφάνους ἑτοίμασον, σπονδὰς ποίει.
Ἡδὺ τὸ μύρον, παιδάριον; Β. ἡδύ· πῶς γὰρ οὔ;
νάρδινον.
Ταὐτόματον ἡμῖν ἀφανὲς ὂν συλλαμβάνει.
ΚΙΘΑΡΙΣΤΗΣ.
Ὤιμην ἐγὼ τοὺς πλουσίους, ὦ Φανία,
οἷς μὴ τὸ δανείζεσθαι πρόσεστιν, οὐ στένειν
τὰς νύκτας, οὐδὲ στρεφομένους ἄνω κάτω
οἴμοι λέγειν, ἡδὺν δὲ καὶ πρᾶόν τινα
ὕπνον καθεύδειν, ἀλλὰ τῶν πτωχῶν τινα.
νυνὶ δὲ καὶ τοὺς μακαρίους καλουμένους
ὑμᾶς ὁρῶ πονοῦντας ἡμῖν ἐμφερῆ.
ἆρʼ ἐστὶ συγγενές τι λύπη καὶ βίος;
τρυφερῷ βίῳ σύνεστιν, ἐνδόξῳ βίῳ
πάρεστιν, ἀπόρῳ συγκαταγηράσκει βίῳ.
Τὸ κουφότατόν σε τῶν κακῶν πάντων δάκνει,
πενία· τί γὰρ τοῦτʼ ἐστίν; ἧς γένοιτʼ ἂν εἷς
φίλος βοηθήσας ἰατρὸς ῥᾳδίως.
Εἰ τοὺς ἀδικηθέντας, πάτερ, φευξούμεθα,
τίσιν ἂν βοηθήσαιμεν ἄλλοις ῥᾳδίως;
Τὸ μηδὲν ἀδικεῖν ἐκμαθεῖν γάρ, ὦ Λάχης,
ἀστεῖον ἐπιτήδευμα κρίνω τῷ βίῳ.
Οὐκ οἰκοσίτους τοὺς ἀκροατὰς λαμβάνεις.
Φιλόμουσον εἶνʼ αὐτὸν πάνυ,
ἀκούσματʼ εἰς τρυφήν τε παιδεύεσθʼ ἀεί.
Οὕτω τι πρᾶγμʼ ἐστʼ ἐπίπονον τὸ προσδοκᾶν.
Ὡς ποικίλον πρᾶγμʼ ἐστὶ καὶ πλάνον τύχη.
ΚΝΙΔΙΑ.
Οὐδὲν γένους γένος γὰρ οἶμαι διαφέρειν,
ἀλλʼ εἰ δικαίως ἐξετάσεις, καὶ γνήσιος
ὁ χρηστός ἐστιν, ὁ δὲ πονηρὸς καὶ νόθος.
Ταὐτόματόν ἐστιν ὡς ἔοικέ που θεός,
σώζει τε πολλὰ τῶν ἀοράτων πραγμάτων.
ΚΟΛΑΞ.
Κοτύλας χωροῦν δέκα
ἐν Καππαδοκίᾳ κόνδυ χρυσοῦν, Στρουθία,
τρὶς ἐξέπιον μεστόν γʼ. ΣΤ. Ἀλεξάνδρου πλέον
τοῦ βασιλέως πέπωκας. Β. οὐκ ἔλαττον, οὔ,
μὰ τὴν Ἀθηνᾶν. ΣΤ. μέγα γε.
Γέλωτι πρὸς τὸν Κύπριον ἐκθανούμενος.
Σπονδή· δίδου σὺ σπλάγχνʼ ἀκολουθῶν· ποῖ βλέπεις;
σπονδή· φέρʼ ὦ παῖ Σωσία· σπονδή· καλῶς.
ἔγχει. θεοῖς Ὀλυμπίοις εὐχώμεθα
Ὀλυμπίαισι πᾶσι πάσαις· λάμβανε
τὴν γλῶτταν ἐν τούτῳ· διδόναι σωτηρίαν,
ὑγίειαν, ἀγαθὰ πολλά, τῶν ὄντων τε νῦν
ἀγαθῶν ὄνησιν πᾶσι· ταῦτʼ εὐχώμεθα.
Χρυσίδα, Κορώνην, Ἀντίκυραν, Ἰσχάδα,
καὶ Ναννάριον ἔσχηκας ὡραίαν σφόδρα.
Κωβιός, ἠλακατῆνες,
κυνὸς οὐραῖον.
Οὐδεὶς ἐπλούτησεν ταχέως δίκαιος ὤν·
ὁ μὲν γὰρ αὑτῷ συλλέγει καὶ φείδεται,
ὁ δὲ τὸν πάλαι τηροῦντʼ ἐνεδρεύσας πάντʼ ἔχει.
Ἀλλʼ οὐδὲ γενητὴν δύναμαι εὑρεῖν οὐδένα
ἐκ τῶν τοσούτων, καὶ ἀπείλημμαι μόνος.
ΚΩΝΕΙΑΖΟΜΕΝΑΙ.
Ὥστε μηδεὶς πρὸς θεῶν
πράττων κακῶς λίαν ἀθυμήσῃ ποτέ·
ἴσως γὰρ ἀγαθοῦ τοῦτο πρόφασις γίγνεται.
Τὸ γνῶθι σαυτὸν ἔστιν ἂν τὰ πράγματα
ἴδῃς τὰ σαυτοῦ καὶ τί σοι ποιητέον.
ΚΥΒΕΡΝΗΤΑΙ.
Τἀργύριον εἶναι μειράκιόν σοι φαίνεται
οὐ τῶν ἀναγκαίων καθʼ ἡμέραν μόνον
τιμὴν παρασχεῖν δυνατόν, ἄρτων, ἀλφίτων,
ὄξους, ἐλαίου, μείζονος δʼ ἄλλου τινός·
ἀθανασίας δʼ οὐκ ἔστιν, οὐδʼ ἂν συναγάγῃς
τὰ Ταντάλου τάλαντʼ ἐκεῖνα λεγόμενα·
ἀλλʼ ἀποθανεῖ καὶ ταῦτα καταλείψεις τισίν.
τί οὖν λέγω; μηδʼ αὐτὸς εἰ σφόδρʼ εὐπορεῖς
πίστευε τούτῳ, μήτε τῶν πτωχῶν πάλιν
ἡμῶν καταφρόνει, τοῦ δέ γʼ εὐτυχεῖν ἀεί
πάρεχε σεαυτὸν τοῖς ὁρῶσιν ἄξιον.
Οἷοι λαλοῦμεν ὄντες οἱ τρισάθλιοι
ἅπαντες οἱ φυσῶντες ἐφʼ ἑαυτοῖς μέγα·
αὐτοὶ γὰρ οὐκ ἴσασιν ἀνθρώπων φύσιν.
οὗτος μακάριος ἐν ἀγορᾷ νομίζεται,
ἐπὰν δʼ ἀνοίξῃ τὰς θύρας, τρισάθλιος·
γυνὴ κρατεῖ πάντων, ἐπιτάττει, μάχετʼ ἀεί,
ἀπὸ πλειόνων ὀδυνᾶτʼ, ἐγὼ δʼ ἀπʼ οὐδενός.
Τί λέγων ἀποτρώγειν ἀξιώσει νῦν ἐμοῦ
τὸ μισθάριον; μένω γὰρ ἐξ ἐχθιζινοῦ.
ΛΕΥΚΑΔΙΑ.
Οὗ δὴ λέγεται πρώτη Σαπφὼ
τὸν ὑπέρκομπον θηρῶσα Φάωνʼ
οἰστρῶντι πόθῳ ῥῖψαι πέτρας
ἀπὸ τηλεφανοῦς· ἀλλὰ κατʼ εὐχὴν
σήν, δέσποτʼ ἄναξ, εὐφημείσθω
τέμενος περὶ Λευκάδος ἀκτῆς.
Ὅστις ὑπέχει χρυσίῳ
τὴν χεῖρα, κἂν μὴ φῇ, πονηρὰ βούλεται.
Ἀεὶ νομίζονθʼ οἱ πένητες τῶν θεῶν.
Ἐπίθες τὸ πῦρ ἡ ζάκορος· οὑτωσὶ καλῶς.
ΛΟΚΡΟΙ.
ΜΕΘΗ.
Εἶτʼ οὐχ ὅμοια πράττομεν καὶ θύομεν;
ὅπου γε τοῖς θεοῖς μὲν ἠγορασμένον
δραχμῶν ἄγω προβάτιον ἀγαπητὸν δέκα,
αὐλητρίδας δὲ καὶ μύρον καὶ ψαλτρίας
Μενδαῖον, Θάσιον, ἐγχέλεις, τυρόν, μέλι,
μικροῦ τάλαντον γίγνεται τὸ κατὰ λόγον.
δραχμῶν μὲν ἀγαθὸν ἄξιον λαβεῖν δέκα
ἡμᾶς, ἐὰν καὶ καλλιερηθῇ τοῖς θεοῖς,
τούτων δὲ πρὸς ταῦτʼ ἀνελεῖν τὴν ζημίαν,
πῶς οὐχὶ τὸ κακὸν τῶν ἱερῶν διπλάζεται;
ἐγὼ μὲν οὖν ὤν γʼ ὁ θεὸς οὐκ εἴασα τὴν
ὀσφὺν ἂν ἐπὶ τὸν βωμὸν ἐπιθεῖναί ποτε,
εἰ μὴ καθήγιζέν τις ἅμα τὴν ἔγχελυν,
ἵνα Καλλιμέδων ἀπέθανεν εἷς τῶν συγγενῶν.
Ἐμὲ γὰρ διέτριψεν ὁ
κομψότατος ἀνδρῶν Χαιρεφῶν, ἱερὸν γάμον
φάσκων ποιήσειν δευτέραν μετʼ εἰκάδα
καθʼ αὑτόν, ἵνα τῇ τετράδι δειπνῇ παρʼ ἑτέροις·
τὰ τῆς θεοῦ γὰρ πανταχῶς ἔχειν καλῶς.
Εἶτʼ οὐκ εἶχεν οὐ πῦρ, οὐ λίθον,
οὐκ ἄλλʼ ὁ τιοῦν ἕτερον.
ΜΕΣΣΗΝΙΑ.
ΜΗΝΑΓΥΡΤΗΣ.
Οὕτω μαθεῖν δεῖ πάντα, καὶ πλοῦτον φέρειν·
ἀσχημοσύνης γὰρ γίγνετʼ ἐνίοις αἴτιος.
Προπίνων θηρίκλειον τρικότυλον.
ΜΙΣΟΓΥΝΗΣ.
Πρὸς τὸ πρᾶγμʼ ἔχω
κακῶς. Β. ἐπαριστέρως γὰρ αὐτὸ λαμβάνεις·
τὰ δυσχερῆ γὰρ καὶ τὰ λυπήσαντά σε
ὁρᾷς ἐν αὐτῷ, τὰ δʼ ἀγάθʼ οὐκέτι βλέπεις.
εὕροις δʼ ἂν οὐδὲν τῶν ἁπάντων, Σιμύλε,
ἀγαθόν, ὅπου τι μὴ πρόσεστι καὶ κακόν.
γυνὴ πολυτελής ἐστʼ ὀχληρόν, οὐδʼ ἐᾷ
ζῆν τὸν λαβόνθʼ ὡς βούλετʼ· ἀλλʼ ἔνεστί τι
ἀγαθὸν ἀπʼ αὐτῆς, παῖδες· ἐλθόντʼ εἰς νόσον
τὸν ἔχοντα ταύτην ἐθεράπευσεν ἐπιμελῶς,
ἀτυχοῦντι συμπαρέμεινεν, ἀποθανόντα τε
ἔθαψε, περιέστειλεν οἰκείως· ὅρα
εἰς ταῦθʼ, ὅταν λυπῇ τι τῶν καθʼ ἡμέραν.
οὕτω γὰρ οἴσεις πᾶν τὸ πρᾶγμʼ· ἂν δʼ ἐκλέγῃ
ἀεὶ τὸ λυποῦν, μηδὲν ἀντιπαρατιθείς
τῶν προσδοκωμένων, ὀδυνήσει διὰ τέλους.
Ἐπιτρίβουσιν ἡμᾶς οἱ θεοί
μάλιστα τοὺς γήμαντας· ἀεὶ γάρ τινα
ἄγειν ἑορτήν ἐστʼ ἀνάγκη.
Ἐθύομεν δὲ πεντάκις τῆς ἡμέρας,
ἐκυμβάλιζον δʼ ἑπτὰ θεράπαιναι κύκλῳ·
αἱ δʼ ὠλόλυζον.
Ὄμνυμί σοι τὸν ἥλιον,
ἦ μὴν ἀποίσειν σοι γραφὴν κακώσεως.
Ἕλκει δὲ γραμματείδιον
ἐκεῖσε δίθυρον καὶ παράστασις, μία
δραχμή.
Χαῖρʼ ὦ Γλυκέριον. ΓΛ. καὶ σύ. Α. πολλοστῷ χρόνῳ
ὁρῶ σε.
Ἀλλʼ οὐδὲ τὰ βίου νῷν ἴσως δεῖ φροντίσαι.
Χλαμύδα, καυσίαν,
λόγχην, ἀορτήν, ἱμάτια.
ΜΙΣΟΥΜΕΝΟΣ.
Ἐκ Κύπρου λαμπρῶς πάνυ
πράττων· ἐκεῖ γὰρ ὑπό τινʼ ἦν τῶν βασιλέων.
Παιδισκάριόν με καταδεδούλωκʼ εὐτελές,
ὃν οὐδὲ εἷς τῶν πολεμίων οὐπώποτε.
Παρʼ ἐμοὶ γάρ ἐστιν ἔνδον, ἔξεστιν δέ μοι
καὶ βούλομαι τοῦτʼ, οὐ ποιῶ δέ.
Ἄπολλον, ἀνθρώπων τίνʼ ἀθλιώτερον
ἑόρακας; ἆρʼ ἐρῶντα δυσποτμώτερον;
Εἰ γὰρ ἐπίδοιμι τοῦτο, καὶ ψυχὴν πάλιν
λάβοιμʼ ἐγώ· νυνὶ γάρ—ἀλλὰ ποῦ θεούς
οὕτως δικαίους ἐστὶν εὑρεῖν ὦ Γέτα;
Οὐπώποτʼ ἠράσθης Γέτα;
Γ. οὐ γὰρ ἐνεπλήσθην.
Ἀπαμφιεῖ γὰρ τὸ κατάπλαστον τοῦτό σου
καὶ λανθάνειν βουλόμενον ἡ μέθη ποτέ.
Τί οὐ καθεύδεις; σύ μʼ ἀποκναίεις περιπατῶν.
Εἴσελθε κἂν νῦν ὦ μακάριε,
Λακωνική
κλείς ἐστιν ὡς ἔοικέ μοι περιοιστέα.
Ὦ πάτερ
μισοῦσι μὲν Θράσωνʼ, ἀπεκτάγκασι δʼ οὔ.
ΝΑΥΚΛΗΡΟΣ.
Ἥκει λιπὼν Αἰγαῖον ἁλμυρὸν βάθος
Θεόφιλος ἡμῖν, ὦ Στράτων. ὡς εἰς καλόν
τὸν υἱὸν εὐτυχοῦντα καὶ σεσωσμένον
πρῶτος λέγω σοι τόν τε χρυσοῦν κάνθαρον.
ΣΤ. ποῖον; Α. τὸ πλοῖον· οὐδὲν οἶσθας ἄθλιε.
ΣΤ. τὴν ναῦν σεσῶσθαί μοι λέγεις; Α. ἔγωγε μήν
τὴν ναῦν ἐκείνην ἣν ἐποίησε Καλλικλῆς
ὁ Καλύμνιος, Εὐφράνωρ δʼ ἐκυβέρνα Θούριος.
Ὦ φιλτάτη γῆ μῆτερ, ὡς σεμνὸν σφόδρʼ εἶ
τοῖς νοῦν ἔχουσι κτῆμα πολλοῦ τʼ ἄξιον.
ὡς δῆτʼ ἐχρῆν, εἴ τις πατρῴαν παραλαβών
γῆν καταφάγοι, πλεῖν τοῦτον ἤδη διὰ τέλους,
καὶ μηδʼ ἐπιβαίνειν γῆς, ἵνʼ οὕτως ᾔσθετο
οἷον παραλαβὼν ἀγαθὸν οὐκ ἐφείσατο.
Ὅ τε Πολυνείκης πῶς ἀπώλετʼ οὐχ ὁρᾷς;
Καὶ φύσει πως εὐάγωγόν ἐστι πᾶς ἀνὴρ ἐρῶν.
Ὦ Ζεῦ πολυτίμηθʼ, οἷόν ἐστʼ ἐλπὶς κακόν.
ΝΟΜΟΘΕΤΗΣ.
ΞΕΝΟΛΟΓΟΣ.
Ἀνδρὸς πένητος υἱὸς ἐκτεθραμμένος
οὐκ ἐξ ὑπαρχόντων, ὁρῶν ᾐσχύνετο
τὸν πατέρα μίκρʼ ἔχοντα· παιδευθεὶς γὰρ εὖ
τὸν καρπὸν εὐθὺς ἀπεδίδου χάριτος καλόν.
Οὕτως ἀσυλλόγιστον ἡ τύχη ποιεῖ,
τὸ συμφέρον τί ποτʼ ἐστὶν ἀνθρώπου βίῳ,
οὐδʼ ἔστιν εἰπεῖν ζῶντα ταῦτʼ οὐ πείσομαι.
ΟΛΥΝΘΙΑ.
Ὡς ἄδικον, ὅταν ἡ μὲν φύσις
ἀποδῷ τι σεμνόν, τοῦτο δʼ ἡ τύχη κακοῖ.
Ὡς οὐχ ὑπάρχων, ἀλλὰ τιμωρούμενος.
Μετʼ Ἀριστοτέλους γὰρ τέτταρας τῆς ἡμέρας
ὀβολοὺς φέρων.
ΟΜΟΠΑΤΡΙΟΙ.
Ἅπας ἐρυθριῶν χρηστὸς εἶναί μοι δοκεῖ.
Χρηστοὺς νομιζομένους ἐφόδιον ἀσφαλές
εἰς πάντα καιρὸν καὶ τύχης πᾶσαν ῥοπήν.
ΟΡΓΗ.
Καίτοι νέος πότʼ ἐγενόμην κἀγώ, γύναι,
ἀλλʼ οὐκ ἐλούμην πεντάκις τῆς ἡμέρας
τότʼ· ἀλλὰ νῦν. οὐδὲ χλανίδʼ εἶχον· ἀλλὰ νῦν.
οὐδὲ μύρον εἶχον· ἀλλὰ νῦν. καὶ βάψομαι,
καὶ παρατιλοῦμαι νὴ Δία καὶ γενήσομαι
Κτήσιππος, οὐκ ἄνθρωπος ἐν ὀλίγῳ χρόνῳ·
κᾆθʼ ὡς ἐκεῖνος κατέδομαι καὶ τοὺς λίθους
ἁπαξάπαντας, οὐ γὰρ οὖν τὴν γῆν μόνην.
Διαφέρει Χαιρεφῶντος οὐδὲ γρῦ
ἅνθρωπος ὅστις ἐστίν, ὃς κληθείς ποτε
εἰς ἑστίασιν δωδεκάποδος ὄρθριος
πρὸς τὴν σελήνην ἔτρεχε τὴν σκιὰν ἰδών
ὡς ὑστερίζων, καὶ παρῆν ἅμʼ ἡμέρᾳ.
Τοῦθʼ ἑταῖρός ἐστιν ὄντως. οὐκ ἐρωτᾷ, πηνίκα
δεῖπνόν ἐστιν; ὥσπερ ἕτεροι, καὶ τί δειπνεῖν κωλύει
τοὺς παρόντας; εἶτα δεῖπνον ἕτερον εἰς τρίτην βλέπει,
. . . . . εἶτα περίδειπνον πάλιν.
Ὁ λιμὸς ὑμῶν τὸν καλὸν τοῦτον δακών
Φιλιππίδου λεπτότερον ἀποδείξει νεκρόν.
Οὐκ ἔστι μοιχοῦ πρᾶγμα τιμιώτερον
θανάτου γάρ ἐστιν ὤνιον.
ΠΑΙΔΙΟΝ.
Ἅπαντα δουλεύειν ὁ δοῦλος μανθάνει,
πονηρὸς ἔσται· μεταδίδου παρρησίας,
βέλτιστον αὐτὸν τοῦτο ποιήσει πολύ.
Ἐφέσια τοῖς γαμοῦσιν οὗτος περιπατεῖ
λέγων ἀλεξιφάρμακα.
Χρυσοῦν ἐπόρισας. εἴθε λιθοκόλλητον ἦν·
καλὸν ἦν ἂν οὕτως.
Μάραγδον εἶναι ταῦτʼ ἔδει καὶ σάρδια.
Εἴ τις δικαστὴς ἢ διαιτητὴς θεῶν.
ΠΑΛΛΑΚΗ.
Πολλοὺς λογισμοὺς ἡ πονηρία κυκλοῖ.
Ἀλλὰ τῶν χρηστῶν ἔχει τίνʼ ἐπιμέλειαν καὶ θεός.
Μικρὸν ἐπιμείνας προστρέχει,
ἠγόρακά σοι περιστέρια λέγων.
Νῦν πῖθι, νῦν ἀφύβρισον. Β. ἢν ἀφύβρικα.
ΠΑΡΑΚΑΤΑΘΗΚΗ.
Πεποιήκατʼ ἔργον οὐχ ἑταίρων . . . .
. . . . . . ταὐτὰ δʼ ὄντα γράμματα
τὴν προσαγόρευσιν οὐ σφόδρʼ εὔσημον ποιεῖ.
Στρατεία δʼ οὐ φέρει περιουσίαν
οὐδεμίʼ, ἐφήμερον δὲ καὶ προπετῆ βίον,
οὗ πεῖραν ἔχομεν ὄντος οὐ σωτηρίου.
Αἰσχρὸν γενέσθαι πτωχὸν ἀσθενῆ θʼ ἅμα.
Εὔπιστον ἀτυχῶν ἐστιν ἄνθρωπος φύσει·
τὸν πλησίον γὰρ οἴεται μᾶλλον φρονεῖν
ὁ τοῖς λογισμοῖς τοῖς ἰδίοις πταίων ἀεί.
Ὁλκὴν ταλάντου χρυσίου σοι, παιδίον,
ἕστηκα τηρῶν.
Μακάριος ἐκεῖνος δεκατάλαντον καταφαγών.
Ἔστι κρίσις ἄδικος, ὡς ἔοικε, κἀν θεοῖς.
Τοὺς ὄφεις καλῶς γέ μοι
ἠγόρασας.
ΠΕΡΙΚΕΙΡΟΜΕΝΗ.
Οὕτω ποθεινόν ἐστιν ὁμότροπος φίλος.
Οὐδείς ἐστί μοι
ἀλλότριος ἂν ᾖ χρηστός· ἡ φύσις μία
πάντων, τὸ δʼ οἰκεῖον συνίστησιν τρόπος.
Ὅμως δʼ ἀπόδειξον ταῦτα τῇ γυναικί σου.
Οἵαν ἀδικῶ γυναῖχʼ ὁ δυσδαίμων ἐγώ.
Ὁ δʼ ἀλάστωρ ἐγώ
καὶ ζηλότυπος ἄνθρωπος.
ΠΕΡΙΝΘΙΑ.
Ὅστις παραλαβὼν δεσπότην ἀπράγμονα
καὶ κοῦφον ἐξαπατᾷ θεράπων, οὐκ οἶδʼ ὅ τι
οὗτος μεγαλεῖόν ἐστι διαπεπραγμένος,
ἐπαβελτερώσας τόν ποτʼ ὄντʼ ἀβέλτερον.
Οὐπώποτʼ ἐζήλωσα πολυτελῆ νεκρόν·
εἰς τὸν ἴσον ὄγκον τῷ σφόδρʼ ἔρχετʼ εὐτελεῖ.
Ὅσʼ ἐστὶ μαλακὰ συλλαβών
ἐκ τῆς πόλεως τὸ σύνολον ἐκπήδα, φίλος.
Ἐπὶ τῶν ἁμαξῶν εἰσι πομπεῖαί τινες
σφόδρα λοίδοροι.
Οὐδεμίαν ἡ γραῦς ὅλως
κύλικα παρῆκεν, ἀλλὰ πίνει τὴν κύκλῳ.
Τὸ παιδίον δʼ εἰσῆλθεν ἑψητοὺς φέρον.
Οὐδʼ αὐτός εἰμι σὺν θεοῖς ὑπόξυλος.
ΠΛΟΚΙΟΝ.
Ἐπʼ ἀμφότερα νῦν ἅτʼ ἐπίκληρος οὖσα δή
μέλλει καθευδήσειν· κατείργασται μέγα
καὶ περιβόητον ἔργον· ἐκ τῆς οἰκίας
ἐξέβαλε τὴν λυποῦσαν ἣν ἐβούλετο,
ἵνʼ ἀποβλέπωσι πάντες εἰς τὸ Κρωβύλης
πρόσωπον· ἥ γʼ εὔγνωστος εἶχέ με γυνή
δέσποινα, καὶ τὴν ὄψιν ἣν ἐκτήσατο
ὄνος ἐν πιθήκοις ἐστὶ δὴ τὸ λεγόμενον.
τοῦτο σιωπᾶν βούλομαι τὴν νύκτα τὴν
πολλῶν κακῶν ἀρχηγόν. οἴμοι Κρωβύλην
λαβεῖν ἔμʼ, ἑκκαιδεκατάλαντον ὦ θεοί
γύναιον οὖσαν πήχεως. εἶτʼ ἐστὶ τὸ
φρύαγμα εἴπως ἀνυπόστατον; μὰ τὸν Δία
τὸν Ὀλύμπιον καὶ τὴν Ἀθηνᾶν, οὐδαμῶς.
παιδισκάριον θεραπευτικὸν δὲ λόγου
τάχιον, ἀπαγέσθω δέ τις ἢ ἄρʼ ἀντεισαγάγοι.
Ἔχω δʼ ἐπίκληρον Λάμιαν· οὐκ εἴρηκά σοι
τοῦτʼ; εἶτʼ ἄρʼ οὐχί; κυρίαν τῆς οἰκίας
καὶ τῶν ἀγρῶν καὶ πάντων ἀντʼ ἐκείνης
ἔχομεν, Ἄπολλον, ὡς χαλεπῶν χαλεπώτατον.
ἅπασι δʼ ἀργαλέα ʼστίν, οὐκ ἐμοὶ μόνῳ,
υἱῷ, πολὺ μᾶλλον θυγατρί. Β. πρᾶγμʼ ἄμαχον λέγεις·
εὖ οἶδα.
Ὦ τρὶς κακοδαίμων, ὅστις ὢν πένης γαμεῖ
καὶ παιδοποιεῖθʼ. ὡς ἀλόγιστός ἐστʼ ἀνήρ,
ὃς μήτε φυλακὴν τῶν ἀναγκαίων ἔχει,
μήτʼ ἂν ἀτυχήσας εἰς τὰ κοινὰ τοῦ βίου
ἐπαμφιάσαι δύναιτο τοῦτο χρήμασιν,
ἀλλʼ ἐν ἀκαλύπτῳ καὶ ταλαιπώρῳ βίῳ
χειμαζόμενος ζῇ, τῶν μὲν ἀνιαρῶν ἔχων
τὸ μέρος ἁπάντων, τῶν δʼ ἀγαθῶν οὐδὲν μέρος·
ὑπὲρ γὰρ ἑνὸς ἀλγῶν ἅπαντας νουθετῶ.
Ὅστις πένης ὢν ζῆν ἐν ἄστει βούλεται,
ἀθυμότερον ἑαυτὸν ἐπιθυμεῖ ποιεῖν·
ὅταν γὰρ εἰς τρυφῶντα καὶ σχολὴν ἄγειν
δυνάμενον ἐμβλέψῃ, τότʼ αὐτόν ἐστʼ ἰδεῖν
ὡς ἄθλιον ζῇ καὶ ταλαίπωρον βίον.
Κακῶς ὁ δεσπότης βεβούλευται πάνυ·
ἐν ἀγρῷ γὰρ οἰκῶν οὐ σφόδρʼ ἐξηλέγχετο
τῆς μερίδος ὢν τῆς οὐδαμοῦ τεταγμένης,
εἶχεν δὲ παραπέτασμα τὴν ἐρημίαν.
Ἆρʼ ἐστὶν ἀρετῆς καὶ βίου διδάσκαλος
ἐλευθέρου τοῖς πᾶσιν ἀνθρώποις ἀγρός.
Ὦ Παρμένων, οὐκ ἔστιν ἀγαθὸν τῷ βίῳ
φυόμενον ὥσπερ δένδρον ἐκ ῥίζης μιᾶς,
ἀλλʼ ἐγγὺς ἀγαθοῦ παραπέφυκε καὶ κακόν,
ἐκ τοῦ κακοῦ τʼ ἤνεγκεν ἀγαθὸν ἡ φύσις.
Ἀεὶ τὸ λυποῦν ἀποδίωκε τοῦ βίου·
μικρόν τι τὸ βίου καὶ στενὸν ζῶμεν χρόνον.
Οὐκ ἔστι βίον εὑρεῖν ἄλυπον οὐδενός.
ΠΡΟΓΑΜΟΙ.
Τυφλόν γε καὶ δύστηνόν ἐστιν ἡ τύχη.
ΠΡΟΕΓΚΑΛΩΝ.
Τὸ δʼ εὖ
κελευόμενον μέν ἐστιν ἀσφαλέστατον
δοῦλον ποιεῖν, ὥς φασι.
Οἷον τὸ γενέσθαι πατέρα παίδων ἦν ἄρα·
λύπη, φόβος, φροντίς, πέρας ἐστὶν οὐδὲ ἕν.
ΠΩΛΟΥΜΕΝΟΙ.
Τάλας, ἕστηκας ἔτι πρὸς ταῖς θύραις
τὸ φορτίον θείς; σιτόκουρον, ἄθλιον,
ἄχρηστον εἰς τὴν οἰκίαν εἰλήφαμεν.
Οὐ πανταχοῦ τὸ φρόνιμον ἁρμόττει παρόν,
καὶ συμμανῆναι δʼ ἔνια δεῖ.
ΡΑΠΙΖΟΜΕΝΗ.
Ὁ μὴ δεχόμενος τῶν θεῶν τὸ σύμφορον
αὐτῷ διδόντων ἕνεκα τοῦ ζῆν, βούλεται
οὗτος ἀτυχεῖν· ἐὰν δὲ μὴ θεὸς διδῷ,
τοῦ μὴ διδόντος, οὐ τρόπου ʼσθʼ ἁμαρτία.
Ἀτύχημα κἀδίκημα διαφορὰν ἔχει·
τὸ μὲν διὰ τύχην γίγνεται, τὸ δʼ αἱρέσει.
Ἔρχεται
τἀληθὲς εἰς φῶς ἐνίοτʼ οὐ ζητούμενον.
Ἆρʼ ἐστὶν ἀγαθῶν πᾶσι πλείστων αἰτία
ἡ σύνεσις, ἂν ᾖ πρὸς τὰ βελτίω σοφή.
Τοὐμὸν θυγάτριον; πάνυ γάρ ἐστι τῇ φύσει
. . . φιλάνθρωπον τὸ παιδάριον σφόδρα.
Εἶτʼ ἀμφορεαφόρος τις ἀποφορὰν φέρων.
Πόθεν γάρ, ὦ φίλοι θεοί,
τούτους ἀνεσπάκασιν οὗτοι τοὺς λόγους;
Ὁ μυόχοδος γέρων λεληθέναι σφόδρα
οἰόμενος.
Οὐχ ὁρᾶτε τὴν τροφόν
ζῶμʼ ἐνδεδυμένην;
ΣΑΜΙΑ.
Φέρε τὸν λιβανωτόν· σὺ δʼ ἐπίθες τὸ πῦρ, Τρύφη.
ΣΙΚΥΩΝΙΟΣ.
Εὐλοιδόρητον, ὡς ἔοικε, φαίνεται
τὸ τοῦ στρατιώτου σχῆμα καὶ τὸ τοῦ ξένου.
Στρατοφάνη, λιτόν ποτʼ εἶχες χλαμύδιον καὶ παῖδʼ ἕνα.
Ἅβραν γὰρ ἀντωνούμενος
ἐρωμένην ταύτῃ μὲν οὐ παρέδωκʼ ἔχειν,
τρέφει δὲ χωρίς, ὡς ἐλευθέραν πρέπει.
Ὁ πλέων κατήχθη, κρίνεθʼ οὗτος πολέμιος·
ἐὰν δʼ ἔχῃ τι μαλακόν, ἀγγαρεύεται.
Κακὴ μὲν ὄψις, ἐν δὲ δειλαῖαι φρένες.
ΣΤΡΑΤΙΩΤΑΙ.
Ὁρῶν τι βούλευσαι κατὰ σαυτὸν γενόμενος·
τὸ συμφέρον γὰρ οὐχ ὁρᾶται τῷ βοᾶν,
ἐν τῷ πρὸς αὑτὸν δʼ ἀναλογισμῷ φαίνεται.
Οὐδεὶς ξύνοιδεν ἐξαμαρτάνων πόσον
ἁμαρτάνει τὸ μέγεθος, ὕστερον δʼ ὁρᾷ.
ΣΥΝΑΡΙΣΤΩΣΑΙ.
Ἀστεῖον τὸ μή
συνάγειν γυναῖκας μηδὲ δειπνίζειν ὄχλον,
ἀλλʼ οἰκοσίτους τοὺς γάμους πεποιηκέναι.
Ἂν ἔτι πιεῖν μοι δῷ τις· ἀλλʼ ἡ βάρβαρος
ἅμα τῇ τραπέζῃ καὶ τὸν οἶνον ᾤχετο
ἄρασʼ ἀφʼ ἡμῶν.
Καὶ τὸν ἐπὶ κακῷ
γιγνόμενον ἀλλήλων ἀγαπησμόν, οἷος ἦν.
Ἔρως δὲ τῶν θεῶν
ἰσχὺν ἔχων πλείστην ἐπὶ τούτου δείκνυται·
διὰ τοῦτον ἐπιορκοῦσι τοὺς ἄλλους θεούς.
Πατὴρ δʼ ἀπειλῶν οὐκ ἔχει μέγαν φόβον.
Τρισάθλιόν γε καὶ ταλαίπωρον φύσει
πολλῶν τε μεστόν ἐστι τὸ ζῆν φροντίδων.
ΣΥΝΕΡΩΣΑ.
Ἄφες τὸν ἄνθρωπον. τί κόπτεις ὦ μέλε;
ΣΥΝΕΦΗΒΟΙ.
ΤΙΤΘΗ.
Ἢν ἄν τις ὑμῶν παιδίον
ᾐτήσατʼ ἢ κέχρηκεν, ἄνδρες γλυκύτατοι.
Οἱ τὰς ὀφρῦς αἴροντες ὡς ἀβέλτεροι
καὶ «σκέψομαι» λέγοντες· ἄνθρωπος γὰρ ὤν
σκέψει τί περὶ τοῦ; δυστυχὴς ὅταν τύχῃ·
αὐτόματα γὰρ τὰ πράγματʼ ἐπὶ τὸ συμφέρον
ῥεῖ κἂν καθεύδῃς ἢ πάλιν τοὐναντίον.
ΤΡΟΦΩΝΙΟΣ.
Ξένου τὸ δεῖπνόν ἐστιν ὑποδοχῆς. Β. τίνος;
ποδαποῦ; διαφέρει τῷ μαγείρῳ τοῦτο γάρ·
οἷον τὰ νησιωτικὰ ταυτὶ ξενύδρια
ἐν προσφάτοις ἰχθυδίοις τεθραμμένα
καὶ παντοδαποῖς, τοῖς ἁλμίοις μὲν οὐ πάνυ
ἁλίσκετʼ, ἀλλʼ οὕτως παρέργως ἅπτεται·
τὰς δʼ ὀνθυλεύσεις καὶ τὰ κεκαρυκευμένα
μᾶλλον προσεδέξατʼ· Ἀρκαδικὸς τοὐναντίον
ἀθάλαττος ἐν τοῖς λοπαδίοις ἁλίσκεται·
Ἰωνικὸς πλούταξ ὑποστάσεις ποιῶν,
κάνδαυλον, ὑποβινητιῶντα βρώματα.
Τὸ μηδὲν ἀδικεῖν καὶ φιλανθρώπους ποιεῖ.
ΥΔΡΙΑ.
Ὡς ἡδὺ τῷ μισοῦντι τοὺς φαύλους τρόπους
ἐρημία, καὶ τῷ μελετῶντι μηδὲ ἓν
πονηρὸν ἱκανὸν κτῆμʼ ἀγρὸς τρέφων καλῶς.
ἐκ τῶν ὄχλων δὲ ζῆλος, ἥ τε κατὰ πόλιν
αὕτη τρυφὴ λάμπει μέν, ἐς δʼ ὀλίγον χρόνον.
Γέροντα δυστυχοῦντα τῶν αὑτοῦ κακῶν
ἐπαγόμενον λήθην, ἀνέμνησας πάλιν
ἐπὶ τἀτυχεῖν τʼ ἤγειρας.
Εὐθὺς καταχρήσεσθαι τὸν ἀνορωρυγμένον
ταύτην ἰδόντα.
Οἱ δὲ κατὰ χειρῶν λαβόντες περιμένουσι φίλτατοι.
ΥΜΝΙΣ.
Νὴ τὴν Ἀθηνᾶν, μακάριόν γʼ ἡ χρηστότης
πρὸς πάντα καὶ θαυμαστὸν ἐφόδιον βίῳ.
τούτῳ λαλήσας ἡμέρας σμικρὸν μέρος
εὔνους ἐγὼ νῦν εἰμι. πειστικὸν λόγος,
πρὸς τοῦτʼ ἂν εἴποι τις μάλιστα τῶν σοφῶν.
τί οὖν ἑτέρους λαλοῦντας εὖ βδελύττομαι;
τρόπος ἔσθʼ ὁ πείθων τοῦ λέγοντος, οὐ λόγος.
Οὐ πάνυ τι γηράσκουσιν αἱ τέχναι καλῶς,
ἂν μὴ λάβωσι προστάτην φιλάργυρον.
Ἀλλὰ τἀργυρώματα
ἥκω λαβεῖν βουλόμενος.
Νῦν δὲ κατὰ πόλιν
εὕρηκε τὸν ἕτερον, τὸν σέ, τὸν ἐμὲ τουτονί.
Οὐ πῦρ γὰρ αἰτῶν, οὐδὲ λοπάδʼ αἰτούμενος.
ΥΠΟΒΟΛΙΜΑΙΟΣ Η ΑΓΡΟΙΚΟΣ.
Μικρὰ Παναθήναιʼ ἐπειδὴ διʼ ἀγορᾶς πέμποντά σε,
Μοσχίων, μήτηρ ἑώρα τῆς κόρης ἐφʼ ἅρματος.
Τοῦτον εὐτυχέστατον λέγω,
ὅστις θεωρήσας ἀλύπως, Παρμένων,
τὰ σεμνὰ ταῦτʼ ἀπῆλθεν, ὅθεν ἦλθεν, ταχύ,
τὸν ἥλιον τὸν κοινόν, ἄστρʼ, ὕδωρ, νέφη,
πῦρ· ταῦτα κἂν ἑκατὸν ἔτη βιῷς ἀεί
ὄψει παρόντα, κἂν ἐνιαυτοὺς σφόδρʼ ὀλίγους,
σεμνότερα τούτων ἕτερα δʼ οὐκ ὄψει ποτέ.
Πανήγυριν νόμισόν τινʼ εἶναι τὸν χρόνον,
ὅν φημι, τοῦτον ἢ ʼπιδημίαν, ἐν ᾧ
ὄχλος, ἀγορά, κλέπται, κυβεῖαι, διατριβαί·
ἂν πρῶτον ἀπίῃς καταλύσεις, βελτίονα
ἐφόδιʼ ἔχων ἀπῆλθες ἐχθρὸς οὐδενί·
ὁ προσδιατρίβων δʼ ἐκοπίασεν ἀπολέσας,
κακῶς τε γηρῶν ἐνδεής του γίγνεται,
ῥεμβόμενος ἐχθροὺς εὗρʼ, ἐπεβουλεύθη ποθέν,
οὐκ εὐθανάτως ἀπῆλθεν ἐλθὼν εἰς χρόνον.
Παύσασθε νοῦν ἔχοντες· οὐδὲν γὰρ πλέον
ἁʼνθρώπινος νοῦς ἐστιν ἄλλο τῆς τύχης,
εἴτʼ ἐστὶ τοῦτο πνεῦμα θεῖον εἴτε νοῦς.
τοῦτʼ ἔστι τὸ κυβερνῶν ἅπαντα καὶ στρέφον
καὶ σῶζον, ἡ πρόνοια δʼ ἡ θνητὴ καπνός
καὶ φλήναφος. πείσθητε κοὐ μέμψεσθέ με·
πάνθʼ ὅσα νοοῦμεν ἢ λέγομεν ἢ πράττομεν
τύχη ʼστίν, ἡμεῖς δʼ ἐσμὲν ἐπιγεγραμμένοι.
Τύχη κυβερνᾷ πάντα. ταύτην καὶ φρένας
δεῖ καὶ πρόνοιαν τὴν θεὸν καλεῖν μόνην,
εἰ μή τις ἄλλως ὀνόμασιν χαίρει κενοῖς.
Τὰ δεύτερʼ ἀεὶ τὴν γυναῖκα δεῖ λέγειν,
τὴν δʼ ἡγεμονίαν τῶν ὅλων τὸν ἄνδρʼ ἔχειν.
οἶκος δʼ ἐν ᾧ τὰ πάντα πρωτεύει γυνή,
οὐκ ἔστιν ὅστις πώποτʼ οὐκ ἀπώλετο.
Τοῦτο μόνον ἐπισκοτεῖ
καὶ δυσγενείᾳ καὶ τρόπου πονηρίᾳ,
καὶ πᾶσιν οἷς ἔσχηκεν ἄνθρωπος κακοῖς,
τὸ πολλὰ κεκτῆσθαι· τὰ δʼ ἄλλʼ ἐλέγχεται.
Οὐ παντὸς ἀγαθοῦ τὴν πρόνοιαν αἰτίαν
κρίνων ἂν ὀρθῶς ὑπολαβεῖν τίς μοι δοκεῖ,
ἀλλʼ ἔστι καὶ ταὐτόματον ἔνια χρήσιμον.
Ἀεὶ κράτιστόν ἐστι τἀληθῆ λέγειν.
ἐν παντὶ καιρῷ τοῦτʼ ἐγὼ παρεγγυῶ
εἰς ἀσφάλειαν τῷ βίῳ πλεῖστον μέρος.
Πολλῶν κατὰ γῆν καὶ κατὰ θάλατταν θηρίων
ὄντων, μέγιστόν ἐστι θηρίον γυνή.
Ἄπολλον, ἀλλὰ σκαιὸν οὐ μετρίως λέγεις,
μετὰ μαρτύρων ἀτυχεῖν, παρὸν λεληθέναι.
Δυσπαρακολούθητόν τι πρᾶγμʼ ἐστὶν τύχη.
Τὸν ἄμητα, Χαίριππʼ, οὐκ ἐᾷς πέττειν τινά.
Ὡς μηδὲν ἀποκρινουμένῳ δʼ οὕτω λαλεῖν.
Γέρων ἀπεμέμυκτʼ ἄθλιος λέμφος.
ΦΑΝΙΟΝ
Ὑπελήλυθέν τέ μου
νάρκα τις ὅλον τὸ δέρμα.
Φειδωλὸς ἦν καὶ μέτριος ἀγοραστής.
Οἷα δὴ φιλοῦσιν ἰατροὶ λέγειν
τὰ φαῦλα μείζω καὶ τὰ δείνʼ ὑπέρφοβα,
πυργοῦντες αὑτούς.
ΦΑΣΜΑ.
Ἐπισημαίνεσθʼ ἐάν
ἡ σκευασία καθάριος ᾖ καὶ ποικίλη.
ΦΙΛΑΔΕΛΦΟΙ.
Ἤδη δʼ ἐπίχυσις, διάλιθοι λαβρώνιοι,
Πέρσαι δʼ ἔχοντες μυιοσόβας ἑστήκεσαν.
Ὥστʼ ἔγωγʼ ἂν εἱλόμην που σαυνίῳ πεπληγμένος.
Οὐ ῥᾴδιον
ἄνοιαν ἐν μικρῷ μεταστῆσαι χρόνῳ.
Νὴ τὸν Δία τὸν μέγιστον ἐκτυφήσομαι.
Ὡς ἡδὺ τὸ ζῆν, εἰ μεθʼ ὧν κρίνῃ τις ἄν.
ΧΑΛΚΕΙΑ.
Τοῦτο δὴ τὸ νῦν ἔθος,
ἄκρατον, ἐβόων, τὴν μεγάλην· ψυκτῆρά τις
προὔπινεν αὐτοῖς ἀθλίους ἀπολλύων.
Οὐκ ἂν γένοιτʼ ἐρῶντος ἀθλιώτερον
οὐδὲν γέροντος πλὴν ἕτερος γέρων ἐρῶν·
ὃς γὰρ ἀπολαύειν βούλεθʼ ὧν ἀπολείπεται
διὰ τὸν χρόνον, πῶς οὗτος οὐκ ἔστʼ ἄθλιος;
ΧΑΛΚΙΣ.
ΧΗΡΑ.
Τὸ λεγόμενον τοῦτʼ ἐστὶ νῦν,
τἄνω κάτω, φασίν, τὰ κάτω δʼ ἄνω.
Βοῶν ποιείτω τὴν πόλιν διάστατον.
Πρὸς τὴν ἀδελφὴν ἀνάδοχον τῶν χρημάτων.
Ἑκοῦσα δʼ ἁʼδελφὴ ποιήσει τοῦτό σοι
ἀντάλλαγόν γʼ ἕξουσα τούτῳ διδομένη.
ΨΕΥΔΗΡΑΚΛΗΣ.
Μάγειρʼ, ἀηδής μοι δοκεῖς εἶναι σφόδρα·
πόσας τραπέζας μέλλομεν ποιεῖν, τρίτον
ἤδη μʼ ἐρωτᾷς· χοιρίδιον ἓν θύομεν,
ὀκτὼ ποιήσοντες τραπέζας δʼ ἢ μίαν,
τί σοὶ διαφέρει τοῦτο; παράθες σημίαν.
οὐκ ἔστι κανδύλους ποιεῖν, οὐδʼ οἷα σύ
εἴωθας εἰς ταὐτὸν καρυκεύειν, μέλι,
σεμίδαλιν, ᾠά. πάντα γὰρ τἀναντία
νῦν ἐστιν· ὁ μάγειρος γὰρ ἐγχύτους ποιεῖ,
πλακοῦντας ὀπτᾷ, χόνδρον ἕψει καὶ φέρει
μετὰ τὸ τάριχος, εἶτα θρῖον καὶ βότρυς.
ἡ δημιουργὸς δʼ ἀντιπαρατεταγμένη
κρεάδιʼ ὀπτᾷ καὶ κίχλας τραγήματα.
ἔπειθʼ ὁ δειπνῶν μὲν τραγηματίζεται,
μυρισάμενος δὲ καὶ στεφανωσάμενος πάλιν
δειπνεῖ τὰ μελίπηκτα ταῖς κίχλαις.
Νῦν δʼ εἰς γυναικωνῖτιν εἰσιόνθʼ ὅταν
ἴδω παράσιτον, τὸν δὲ Δία τὸν κτήσιον
ἔχοντα τὸ ταμιεῖον οὐ κεκλεισμένον,
ἀλλʼ εἰστρέχοντα πορνίδια.
Μήτηρ τέθνηκε ταῖν ἀδελφαῖν ταῖν δυοῖν
ταύταιν· τρέφει δὲ παλλακή τις τοῦ πατρός
αὐτάς, ἅβρα τῆς μητρὸς αὐτῶν γενομένη.
Ὑπὲρ μὲν οἴνου μηδὲ γρῦ, τιτθή, λέγε,
ἂν τἄλλα δʼ ᾖς ἄμεμπτος, ἕκτην ἐπὶ δέκα
βοηδρομιῶνος ἐνδελεχῶς ἕξεις ἀεί.
Ἀστοργίαν ἔχει τίνʼ ὁ σκληρὸς βίος.
ΨΟΦΟΔΕΗΣ.
Ἐπίσημον αὖ τὴν ἀσπίδʼ εἰς τὴν τοῦ Διός
στοὰν ἀνέθηκαν.
Ἢ μὴ γαμεῖν γάρ, ἂν δʼ ἅπαξ λάβῃς, φέρειν
μύσαντα πολλὴν προῖκα καὶ γυναῖκα δεῖ.
Εἰ γὰρ ἐγένου σύ, Τρόφιμε, τῶν πάντων μόνος,
ὅτʼ ἔτικτεν ἡ μήτηρ σʼ, ἐφʼ ᾧ τε διατελεῖν
πράττων ἃ βούλει καὶ διευτυχεῖν ἀεί,
καὶ τοῦτο τῶν θεῶν τις ὡμολόγησέ σοι,
ὀρθῶς ἀγανακτεῖς· ἔστι γάρ σʼ ἐψευσμένος
ἄτοπόν τε πεποίηκʼ. εἰ δʼ ἐπὶ τοῖς αὐτοῖς νόμοις
ἐφʼ οἷσπερ ἡμεῖς ἔσπασας τὸν ἀέρα
τὸν κοινόν, ἵνα σοι καὶ τραγικώτερον λαλῶ,
οἰστέον ἄμεινον ταῦτα καὶ λογιστέον.
τὸ δὲ κεφάλαιον τῶν λόγων, ἄνθρωπος εἶ,
οὗ μεταβολὴν θᾶττον πρὸς ὕψος καὶ πάλιν
ταπεινότητα ζῷον οὐδὲν λαμβάνει.
καὶ μάλα δικαίως· ἀσθενέστατον γὰρ ὄν
φύσει, μεγίστοις οἰκονομεῖται πράγμασιν,
ὅταν πέσῃ δέ, πλεῖστα συντρίβει καλά.
σὺ δʼ οὔθʼ ὑπερβάλλοντα, Τρόφιμʼ, ἀπώλεσας
ἀγαθά, τὰ νυνὶ δʼ ἔστι μέτριά σοι κακά.
ὥστʼ ἀνὰ μέσον που καὶ τὸ λοιπὸν δὴ φέρε.
Καὶ τοῦτον ἡμᾶς τὸν τρόπον γαμεῖν ἔδει
ἅπαντας, ὦ Ζεῦ σῶτερ, ὡς ὠνήμεθα.
οὐκ ἐξετάζειν μὲν τὰ μηδὲν χρήσιμα,
τίς ἦν ὁ πάππος ἧς γαμεῖ, τήθη δὲ τίς,
τὸν δὲ τρόπον αὐτῆς τῆς γαμουμένης, μεθʼ ἧς
βιώσεται, μήτʼ ἐξετάσαι μήτʼ εἰσιδεῖν·
ἀλλʼ ἐπὶ τράπεζαν μὲν φέρειν τὴν προῖχʼ, ἵνα
εἰ τἀργύριον καλόν ἐστι δοκιμαστὴς ἴδῃ,
ὃ πέντε μῆνας ἔνδον οὐ γενήσεται,
τῆς διὰ βίου δʼ ἔνδον καθεδουμένης ἀεί
μὴ δοκιμάσασθαι μηδέν, ἀλλʼ εἰκῆ λαβεῖν,
ἀγνώμονʼ, ὀργίλην, χαλεπήν, ἐὰν τύχῃ,
λάλον. περιάξω τὴν ἐμαυτοῦ θυγατέρα
τὴν πόλιν ὅλην· οἱ βουλόμενοι ταύτην λαβεῖν,
λαλεῖτε, προσκοπεῖσθε πηλίκον κακόν
λήψεσθʼ· ἀνάγκη γὰρ γυναῖκʼ εἶναι κακόν,
ἀλλʼ εὐτυχής ἐσθʼ ὁ μετριώτατον λαβών.
Ἀπολεῖ με τὸ γένος. μὴ λέγʼ, εἰ φιλεῖς ἐμέ,
μῆτερ, ἐφʼ ἑκάστῳ τὸ γένος. οἷς ἂν τῇ φύσει
ἀγαθὸν ὑπάρχῃ μηδὲν οἰκεῖον προσόν,
ἐκεῖσε καταφεύγουσιν, εἰς τὰ μνήματα
καὶ τὸ γένος, ἀριθμοῦσίν τε τοὺς πάππους ὅσοι·
οὐδὲν δʼ ἔχουσι πλεῖον, οὐδʼ ἐρεῖς ὅτῳ
οὐκ εἰσὶ πάπποι· πῶς γὰρ ἐγένοντʼ ἄν ποτε;
εἰ μὴ λέγειν δʼ ἔχουσι τούτους διά τινα
τόπου μεταβολὴν ἢ φίλων ἐρημίαν,
τί τῶν λεγόντων εἰσὶ δυσγενέστεροι;
ὃς ἂν εὖ γεγονὼς ᾖ τῇ φύσει πρὸς τἀγαθά,
κἂν Αἰθίοψ ᾖ, μῆτερ, ἔστιν εὐγενής.
Σκύθης τίς; ὄλεθρος· ὁ δʼ Ἀνάχαρσις οὐ Σκύθης;
Ἅπαντα τὰ ζῷʼ ἔστι μακαριώτερα
καὶ νοῦν ἔχοντα μᾶλλον ἀνθρώπου πολύ.
τὸν ὄνον ὁρᾶν ἔξεστι πρῶτα τουτονί.
οὗτος κακοδαίμων ἐστὶν ὁμολογουμένως·
τούτῳ κακὸν διʼ αὑτὸν οὐδὲν γίγνεται,
ἃ δʼ ἡ φύσις δέδωκεν αὐτὰ ταῦτʼ ἔχει.
ἡμεῖς δὲ χωρὶς τῶν ἀναγκαίων κακῶν
αὐτοὶ παρʼ αὑτῶν ἕτερα προσπορίζομεν.
λυπούμεθʼ ἂν πτάρῃ τις, ἂν εἴπῃ κακῶς
ὀργιζόμεθʼ, ἂν ἴδῃ τις ἐνύπνιον σφόδρα
φοβούμεθʼ, ἂν γλαὺξ ἀνακράγῃ δεδοίκαμεν.
ἀγωνίαι, δόξαι, φιλοτιμίαι, νόμοι,
ἅπαντα ταῦτʼ ἐπίθετα τῇ φύσει κακά.
Εἶτʼ οὐ δικαίως προσπεπατταλευμένον
γράφουσι τὸν Προμηθέα πρὸς ταῖς πέτραις,
καὶ γίγνετʼ αὐτῷ λαμπάς, ἄλλο δʼ οὐδὲ ἕν
ἀγαθόν; ὃ μισεῖν οἶμʼ ἅπαντας τοὺς θεούς,
γυναῖκας ἔπλασεν. ὦ πολυτίμητοι θεοί,
ἔθνος μιαρόν. γαμεῖ τις ἀνθρώπων; γαμεῖ;
λάθριοι τὸ λοιπὸν γὰρ ἐπιθυμίαι κακαί,
γαμηλίῳ λέχει τε μοιχὸς ἐντρυφῶν,
καὶ φαρμακεῖαι, καὶ νόσων χαλεπώτατος
φθόνος, μεθʼ οὗ ζῇ πάντα τὸν βίον γυνή.
Μὰ τὴν Ἀθηνᾶν, ἄνδρες, εἰκόνʼ οὐκ ἔχω
εὑρεῖν ὁμοίαν τῷ γεγονότι πράγματι,
ζητῶν πρὸς ἐμαυτὸν τί ταχέως ἀπολλύει.
στρόβιλος; ἐν ὅσῳ συστρέφεται, προσέρχεται,
προέλαβεν, ἐξέρριψεν, αἰὼν γίγνεται.
ἀλλʼ ἐν πελάγει συγκλυσμός; ἀναπνοὴν ἔχει
«Ζεῦ σῶτερ» εἰπεῖν «ἀντέχου τῶν σχοινίων»
ἑτέραν περιμεῖναι χἀτέραν τρικυμίαν·
ναυαγίου δʼ ἂν ἐπιλάβοιʼ, ἐγὼ δʼ ἅπαξ
ἁψάμενός εἰμι καὶ φιλήσας ἐν βυθῷ.
Πάντες μὲν οἱ Θρᾷκες, μάλιστα δʼ οἱ Γέται
ἡμεῖς ἁπάντων — καὶ γὰρ αὐτὸς εὔχομαι
ἐκεῖθεν εἶναι τὸ γένος —, οὐ σφόδρʼ ἐγκρατεῖς
ἐσμέν.
Γαμεῖ γὰρ ἡμῶν οὐδὲ εἷς εἰ μὴ δέκʼ ἤ
ἕνδεκα γυναῖκας, δώδεκʼ ἢ πλείους τινές.
ἂν τέτταρας δʼ ἢ πέντε γεγαμηκὼς τύχῃ
καταστροφῆς τις, ἀνυμέναιος ἄθλιος
ἄνυμφος οὗτος ἐπικαλεῖτʼ ἐν τοῖς ἐκεῖ.
Ὅταν εἰδέναι θέλῃς σεαυτὸν ὅστις εἶ,
ἔμβλεψον εἰς τὰ μνήμαθʼ, ὡς ὁδοιπορεῖς.
ἐνταῦθʼ ἔνεστʼ ὀστᾶ τε καὶ κούφη κόνις
ἀνδρῶν βασιλέων καὶ τυράννων καὶ σοφῶν,
καὶ μέγα φρονούντων ἐπὶ γένει καὶ χρήμασιν,
αὑτῶν τε δόξῃ κἀπὶ κάλλει σωμάτων.
ἀλλʼ οὐδὲν αὐτῶν τῶνδʼ ἐπήρκεσεν χρόνος.
κοινὸν τὸν ᾅδην ἔσχον οἱ πάντες βροτοί.
πρὸς ταῦθʼ ὁρῶν γίγνωσκε σαυτὸν ὅστις εἶ.
Ὁ μὲν Ἐπίχαρμος τοὺς θεοὺς εἶναι λέγει
ἀνέμους, ὕδωρ, γῆν, ἥλιον, πῦρ, ἀστέρας.
ἐγὼ δʼ ὑπέλαβον χρησίμους εἶναι θεούς
τἀργύριον ἡμῖν καὶ τὸ χρυσίον.
ἱδρυσάμενος τούτους γὰρ εἰς τὴν οἰκίαν
εὖξαι τί βούλει, πάντα σοι γενήσεται,
ἀγρός, οἰκίαι, θεράποντες, ἀργυρώματα,
φίλοι, δικασταί, μάρτυρες. μόνον δίδου·
αὐτοὺς γὰρ ἕξεις τοὺς θεοὺς ὑπηρέτας.
Ὁ πάντα βουληθεὶς ἂν ἄνθρωπος πονεῖν
πάντʼ ἂν γένοιτο· πλούσιος τρόπον τινά·
πάλιν φιλόσοφός τινι μαθήσει χρώμενος·
τὸ σῶμʼ ὑγιαίνει τινὰ δίαιταν προσφέρων.
πλὴν ἕν τι τῶν πάντων ἀδύνατον ἦν ἄρα
εὑρεῖν, διʼ οὗ τρόπου τις οὐ λυπήσεται.
οὐ γὰρ τὸ μὴ πράττειν κατὰ νοῦν ἔχει μόνον
λύπην, παρέχει δὲ φροντίδας καὶ τἀγαθά.
Μειράκιον, οὔ μοι κατανοεῖν δοκεῖς ὅτι
ὑπὸ τῆς ἰδίας ἕκαστα κακίας σήπεται,
καὶ πάντα τὰ λυμαινόμενʼ ἔστιν ἔνδοθεν.
οἷον ὁ μὲν ἰός, ἂν σκοπῇς, τὸ σιδήριον,
τὸ δʼ ἱμάτιον οἱ σῆτες, ὁ δὲ θρὶψ τὸ ξύλον.
ὃ δὲ τὸ κάκιστον τῶν κακῶν πάντων, φθόνος
φθισικὸν πεποίηκε καὶ ποιήσει καὶ ποιεῖ,
ψυχῆς πονηρᾶς δυσσεβὴς παράστασις.
Δέρκιππε καὶ Μνήσιππε, τοῖς εἰρημένοις
ἡμῶν ὑπό τινος ἢ πεπονθόσιν κακῶς
ἔστιν καταφυγὴ πᾶσιν, οἱ χρηστοὶ φίλοι.
δεῖ γὰρ ἀποδύρασθαί τι μὴ γελώμενον·
καὶ συναγανακτοῦνθʼ ὁπόταν οἰκείως ὁρᾷ
ἕκαστος αὐτῶν τὸν παρόντα, παύεται
τοῦτον μάλιστα τὸν χρόνον τοῦ δυσφορεῖν.
Τίνι δεδούλωταί ποτε;
ὄψει; φλύαρος· τῆς γὰρ αὐτῆς πάντες ἄν
ἤρων· κρίσιν γὰρ τὸ βλέπειν ἴσην ἔχει.
ἀλλʼ ἡδονή τις τοὺς ἐρῶντας ἐπάγεται
συνουσίας; πῶς οὖν ἕτερος ταύτην ἔχων
οὐδὲν πέπονθεν, ἀλλʼ ἀπῆλθε καταγελῶν,
ἕτερος δʼ ἀπόλωλε; καιρός ἐστιν ἡ νόσος
ψυχῆς, ὁ πληγεὶς δʼ εἴσω δὴ τιτρώσκεται.
Εἴπερ τὸν ἀδικοῦντʼ ἀσμένως ἠμύνετο
ἕκαστος ἡμῶν καὶ συνηγωνίζετο,
ἴσως νομίζων ἴδιον εἶναι τὸ γεγονός
ἀδίκημα, καὶ συνεπράττομεν ἀλλήλοις πικρῶς,
οὐκ ἂν ἐπὶ πλεῖον τὸ κακὸν ἡμῖν ἤυξετο
τὸ τῶν πονηρῶν, ἀλλὰ παρατηρούμενοι
καὶ τυγχάνοντες ἧς ἔδει τιμωρίας
ἤτοι σπάνιοι σφόδρʼ ἂν ἦσαν ἢ πεπαυμένοι.
Ὀκνεῖ δὲ νοῦν ἔχουσʼ ἴσως,
ἀεὶ δὲ τοῖς παροῦσι δακρύοις ἐμποιεῖ
τὸ θῆλυ τῆς ψυχῆς ἀναβολὴν τῷ πάθει.
Ἔργον ἐστὶν εἰς τρίκλινον συγγενείας εἰσπεσεῖν,
οὗ λαβὼν τὴν κύλικα πρῶτος ἄρχεται λόγου πατήρ,
καὶ παραινέσεις πέπαικεν, εἶτα μήτηρ δευτέρα,
εἶτα τήθη παραλαλεῖ τις, εἶτα βαρύφωνος γέρων,
τηθίδος πατήρ, ἔπειτα γραῦς καλοῦσα φίλτατον.
ὁ δʼ ἐπινεύει πᾶσι τούτοις.
Ἅπαντι δαίμων ἀνδρὶ συμπαρίσταται
εὐθὺς γενομένῳ, μυσταγωγὸς τοῦ βίου
ἀγαθός· κακὸν γὰρ δαίμονʼ οὐ νομιστέον
εἶναι βίον βλάπτοντα χρηστόν.
Ἅπαντα δʼ ἀγαθὸν εἶναι τὸν θεόν.
Ἄνθρωπος ὢν μηδέποτε τὴν ἀλυπίαν
αἰτοῦ παρὰ θεῶν, ἀλλὰ τὴν μακροθυμίαν.
ὅταν γὰρ ἄλυπος διὰ τέλους εἶναι θέλῃς,
ἢ δεῖ θεόν σʼ εἶναί τινʼ ἢ τάχα δὴ νεκρόν.
παρηγόρει δὲ τὰ κακὰ διʼ ἑτέρων κακῶν.
Ὅταν τις ἡμῶν ἀμέριμνον ἔχῃ τὸν βίον,
οὐκ ἐπικαλεῖται τὴν τύχην εὐδαιμονῶν·
ὅταν δὲ λύπαις περιπέσῃ καὶ πράγμασιν,
εὐθὺς προσάπτει τῇ τύχῃ τὴν αἰτίαν.
Ὦ γῆρας ἐχθρὸν σωμάτων ἀνθρωπίνων,
ἅπαντα συλῶν τὰ καλὰ τῆς εὐμορφίας,
καὶ μεταχαράττον τὴν μὲν ἀνδρίαν μελῶν
εἰς τἀπρεπές, τὸ δὲ τάχος εἰς ὄκνον πολύν.
Ἐὰν πονηροῦ γείτονος γείτων ἔσῃ,
πάντως παθεῖν πονηρὸν ἢ μαθεῖν σε δεῖ·
ἐὰν ἀγαθοῦ δὲ γείτονος γείτων ἔσῃ,
ὡς προσδιδάσκεις ἀγαθὰ καὶ προσμανθάνεις.
Λύπης ἰατρός ἐστιν ἀνθρώποις λόγος·
ψυχῆς γὰρ οὗτος μόνος ἔχει θελκτήρια·
λέγουσι δʼ αὐτὸν οἱ πάλαι σοφώτατοι
ἀστεῖον εἶναι φάρμακον.
Οὐκ ἐκ πότων καὶ τῆς καθʼ ἡμέραν τρυφῆς
ζητοῦμεν ᾧ πιστεύσομεν τὰ τοῦ βίου,
πάτερ, οὗ περιττὸν οἴετʼ ἐξευρηκέναι
ἀγαθὸν ἕκαστος, ἂν ἔχῃ φίλου σκιάν.
Εἰ καὶ σφόδρʼ ἀλγεῖς, μηδὲν ἠρεθισμένος
πράξῃς προπετῶς· ὀργῆς γὰρ ἀλογίστου κρατεῖν
ἐν ταῖς ταραχαῖς μάλιστα τὸν φρονοῦντα δεῖ.
Ὀχληρὸν ὁ χρόνος ὁ πολύς. ὦ γῆρας βαρύ,
ὡς οὐδὲν ἀγαθόν, δυσχερῆ δὲ πόλλʼ ἔχεις
τοῖς ζῶσι καὶ λυπηρά. πάντες εἰς σὲ δέ
ἐλθεῖν ὅμως εὐχόμεθα καὶ σπουδάζομεν.
Καί τοι τί λογίζομʼ ὁ κακοδαίμων προσδοκῶν
χάριν παρὰ γυναικὸς κομιεῖσθαι; μὴ μόνον
κακόν τι προσλάβοιμι, καὶ κάλλιστʼ ἔχει.
Οὐκ ἐν γυναικὶ φύεται πιστὴ χάρις.
Ἂν μὲν πλέωμεν ἡμερῶν που τεττάρων,
σκεπτόμεθα τἀναγκαῖʼ ἑκάστης ἡμέρας·
ἂν δῇ δὲ φείσασθαί τι τοῦ γήρως χάριν,
οὐ φεισόμεσθʼ ἐφόδια περιποιούμενοι;
Ἔνεγκʼ ἀτυχίαν καὶ βλάβην εὐσχημόνως.
τοῦτʼ ἔστιν ἀνδρὸς νοῦν ἔχοντος, οὐκ ἄνω
ἀνασπάσας τις τὰς ὀφρῦς οἴμοι λαλεῖ,
ἀλλʼ ὃς τά γʼ αὑτοῦ πράγματʼ ἐγκρατῶς φέρει.
Καὶ τοῦτο θύων οὐδεπώποτʼ εὐξάμην
ἐγὼ τὸ σῶζον τὴν ἐμὴν οἰκίαν,
ἀλλὰ παρέλιπον οἰκετῶν εἶναι στάσιν
ἔνδον παρʼ αὑτῷ, πρᾶγμα χρησιμώτατον.
Πλεονεξία μέγιστον ἀνθρώποις κακόν·
οἱ γὰρ θέλοντες προσλαβεῖν τὰ τῶν πέλας
ἀποτυγχάνουσι πολλάκις νικώμενοι,
τὰ δʼ ἴδια προστιθέασι τοῖς ἀλλοτρίοις.
Διονυσίων μὲν ἦν
πομπή . . . . . .
ὁ δέ μʼ ἠκολούθησεν μέχρι τοῦ πρὸς τὴν θύραν·
ἔπειτα φοιτῶν καὶ κολακεύων ἐμέ τε καί
τὴν μητέρʼ ἔγνω μʼ.
Τῆς σκιᾶς τὴν πορφύραν
πρῶτον ἐνυφαίνουσʼ· εἶτα μετὰ τὴν πορφύραν
τοῦτʼ ἔστιν, οὔτε λευκὸν οὔτε πορφύρα,
ἀλλʼ ὥσπερ αὐγὴ τῆς κρόκης κεκραμένη.
Οἷος δὲ καὶ τὴν ὄψιν εἶναι φαίνεται,
ἀφʼ οὗ τοιοῦτος γέγονεν, οἷον θηρίον.
τὸ μηδὲν ἀδικεῖν καὶ καλοὺς ἡμᾶς ποιεῖ.
Οἴμοι τάλας ἔγωγε. ποῦ ποθʼ αἱ φρένες
ἡμῶν ἐκεῖνον ἦσαν ἐν τῷ σώματι
τὸν χρόνον, ὅτʼ οὐ ταῦτʼ ἀλλʼ ἐκεῖνʼ ᾑρούμεθα;
Χαλεπὸν Πάμφιλε
ἐλευθέρᾳ γυναικὶ πρὸς πόρνην μάχη.
πλείονα κακουργεῖ, πλείονʼ οἶδʼ, αἰσχύνεται
οὐδέν, κολακεύει μᾶλλον.
Πῶς δὴ τὸ τραῦμα τοῦτʼ ἔχεις;
μεσαγκύλῳ. πῶς πρὸς θεῶν; ἐπὶ κλίμακα
πρὸς τεῖχος ἀναβαίνων. ἐγὼ μὲν δεικνύω
ἐσπουδακώς, οἱ δὲ πάλιν ἐπεμυκτήρισαν.
Σφάττει με, λεπτὸς γίγνομʼ εὐωχούμενος.
τὰ σκώμμαθʼ οἷα τὰ σοφά τε καὶ στρατηγικά.
οἷος δʼ ἀλαζών ἐστιν ἀλιτήριος.
Ὡς Ἀλεξανδρῶδες ἤδη τοῦτο· κἂν ζητῶ τινα,
αὐτόματος οὗτος παρέσται· κἂν διελθεῖν δηλαδή
διὰ θαλάττης δῇ τόπον τίνʼ, οὗτος ἔσται μοι βατός.
Πένητος οὐδέν ἐστι δυστυχέστερον.
ἅπαντα μοχθεῖ κἀγρυπνεῖ κἀργάζεται,
ἵνʼ ἄλλος ἐλθὼν μεταλάβῃ καὶ κτήσηται.
Ἄνθρωπε, μὴ στέναζε, μὴ λυποῦ μάτην.
χρήματα γυναῖκα καὶ τέκνων πολλῶν σποράν,
ἅ σοι τύχη κέχρηκε, ταῦτʼ ἀφείλετο.
Οὐκ ἔστʼ ἄπιστον οὐδὲν ἐν θνητῷ βίῳ,
οὐδʼ ἂν γένοιτο. πολλὰ ποικίλλει χρόνος
παράδοξα καὶ θαυμαστὰ καὶ ζώντων τρόποι.
Ἀδύνατον ὡς ἐστίν τι σῶμα τῆς τύχης·
ὁ μὴ φέρων δὲ κατὰ φύσιν τὰ πράγματα
τύχην προσηγόρευσε τὸν ἑαυτοῦ τρόπον.
Κἂν σφόδρα σαφῶς εἰδῇς τι, τὸν κρύπτοντά σε
μηδέποτʼ ἐλέγξῃς· δύσκολον πρᾶγμʼ ἔστι γάρ
ἃ λανθάνειν τις βούλεται ταῦτʼ εἰδέναι.
Ὅταν ἕτερός σοι μηδὲ ἓν πλέον διδῷ,
δέξαι τὸ μόριον· τοῦ λαβεῖν γὰρ μηδὲ ἕν
τὸ λαβεῖν ἔλαττον πλεῖον ἔσται σοι πολύ.
Γλυκέρα τί κλάεις; ὀμνύω σοι τὸν Δία
τὸν Ὀλύμπιον καὶ τὴν Ἀθηνᾶν, φιλτάτη,
ὀμωμοκὼς καὶ πρότερον ἤδη πολλάκις.
Ὅταν τι πράττῃς ὅσιον, ἀγαθὴν ἐλπίδα
πρόβαλλε σαυτῷ, τοῦτο γιγνώσκων ὅτι
τόλμῃ δικαίᾳ καὶ θεὸς συλλαμβάνει.
Σὺ μὲν παραινεῖς ταῦτα ὅσα σοι πρέπει,
ἐμὲ δὲ ποιεῖν τὸ καθῆκον οὐχ ὁ σὸς λόγος,
εὖ ἴσθʼ ἀκριβῶς, ὁ δʼ ἴδιος πείθει τρόπος.
Ὅστις δὲ διαβολαῖσι πείθεται ταχύ,
ἤτοι πονηρὸς αὐτός ἐστι τοὺς τρόπους,
ἢ παντάπασι παιδαρίου γνώμην ἔχων.
Οὐδὲν διαβολῆς ἐστιν ἐπιπονώτερον·
τὴν ἐν ἑτέρῳ γὰρ κειμένην ἁμαρτίαν
δεῖ μέμψιν ἰδίαν αὐτὸν ἐπάναγκες λαβεῖν.
Ἡ νῦν ὑπό τινων χρηστότης καλουμένη
μεθῆκε τὸν ὅλον εἰς πονηρίαν βίον·
οὐδεὶς γὰρ ἀδικῶν τυγχάνει τιμωρίας.
Δεῖ τὸν πολιτῶν προστατεῖν αἱρούμενον
τὴν τοῦ λόγου μὲν δύναμιν οὐκ ἐπίφθονον,
ἤθει δὲ χρηστῷ συγκεκραμένην ἔχειν.
Τί διακενῆς εἶ χρηστός; εἰ γὰρ ὁ δεσπότης
αὐτὸς ἀπολαύει πάντα, σὺ δὲ μὴ λαμβάνεις,
σαυτὸν ἐπιτρίβεις, οὐκ ἐκεῖνον ὠφελεῖς.
Πατρῷʼ ἔχειν δεῖ τὸν καλῶς εὐδαίμονα,
τὰ μετὰ γυναικὸς δʼ εἰσιόντʼ εἰς οἰκίαν
οὔτʼ ἀσφαλῆ τὴν κτῆσιν οὔθʼ ἱλαρὰν ἔχει.
Ὅστις γυναῖκʼ ἐπίκληρον ἐπιθυμεῖ λαβεῖν
πλουτοῦσαν, ἤτοι μῆνιν ἐκτίνει θεῶν,
ἢ βούλετʼ ἀτυχεῖν μακάριος καλούμενος.
Ἐμοὶ πόλις ἐστὶ καὶ καταφυγὴ καὶ νόμος,
καὶ τοῦ δικαίου τοῦ τʼ ἀδίκου παντὸς κριτής,
ὁ δεσπότης. πρὸς τοῦτον ἕνα δεῖ ζῆν ἐμέ.
Ὅταν πένης ὢν καὶ γαμεῖν τις ἑλόμενος
τὰ μετὰ γυναικὸς ἐπιδέχηται χρήματα,
αὑτὸν δίδωσιν, οὐκ ἐκείνην λαμβάνει.
Δύʼ ἔσθʼ ἃ κρῖναι τὸν γαμεῖν μέλλοντα δεῖ,
ἤτοι προσηνῆ γʼ ὄψιν ἢ χρηστὸν τρόπον·
τὴν γὰρ ὁμόνοιαν τὴν πρὸς ἀλλήλους ποιεῖ.
Αἰσχύνομαι τὸν πατέρα, Κλειτοφῶν, μόνον.
ἀντιβλέπειν ἐκεῖνον οὐ δυνήσομαι
ἀδικῶν, τὰ δʼ ἄλλα ῥᾳδίως χειρώσομαι.
Ὑπερήφανόν που γίγνεθʼ ἡ λίαν τρυφή,
ὅ τε πλοῦτος ἐξώκειλε τὸν κεκτημένον
εἰς ἕτερον ἦθος, οὐκ ἐν ᾧ τὸ πρόσθεν ἦν.
Κρεῖττον γάρ ἐστιν, ἂν σκοπῇ τις κατὰ λόγον,
μὴ πόλλʼ ἀηδῶς, ὀλίγα δʼ ἡδέως ἔχειν,
πενίαν τʼ ἄλυπον μᾶλλον ἢ πλοῦτον πικρόν.
Ἄνευ κακῶν γὰρ οἰκίαν οἰκουμένην
οὐκ ἔστιν εὑρεῖν, ἀλλὰ τοῖς μὲν ἡ τύχη
τούτων δίδωσιν ἀφθονίαν, τοῖς δʼ οἱ τρόποι.
Ὦ μεταβολαῖς χαίρουσα παντοίαις τύχη,
σόν ἐστʼ ὄνειδος τοῦθʼ, ὅταν τις ὢν ἀνήρ
δίκαιος ἀδίκοις περιπέσῃ συμπτώμασιν.
Ὀργῇ παραλογισμός ποτʼ οὐδεὶς φύεται.
αὕτη κρατεῖ νῦν· ἂν δὲ μικρὸν παρακμάσῃ,
κατόψεταί τι μᾶλλον εἰς τὸ συμφέρον.
Τῷ μὲν τὸ σῶμα διατεθειμένῳ κακῶς
χρεία ʼστʼ ἰατροῦ, τῷ δὲ τὴν ψυχὴν φίλου·
λύπην γὰρ εὔνους οἶδε θεραπεύειν λόγος.
Ὅταν ᾖ γέρων τις ἐνδεής τε τὸν βίον,
οὐδὲν τὸ θνήσκειν δεινόν, ἀλλʼ ἐν τῷ καλῶς
ἑκάτερον αὐτῶν τὴν διάγνωσιν φέρει.
Πρᾶον κακοῦργος σχῆμʼ ὑπεισελθὼν ἀνήρ
κεκρυμμένη κεῖται παγὶς τοῖς πλησίον.
Ἐμὲ δʼ ἀδικείτω πλούσιος καὶ μὴ πένης·
ῥᾷον φέρειν γὰρ κρειττόνων τυραννίδα.
Ὁ προσιών
γέρων ἁλιεύς, παρʼ οὗ τὸ φερνίον τρίτην
ταύτην ἐπριάμεθʼ ἡμέραν.
Ὁ φθονερὸς αὑτῷ πολέμιος καθίσταται·
αὐθαιρέτοις γὰρ συνέχεται λύπαις ἀεί.
Πολλοὺς διʼ ἀνάγκην γὰρ πονηροὺς οἶδʼ ἐγώ
ὅταν ἀτυχήσωσιν γεγονότας, οὐ φύσει
ὄντας τοιούτους.
Τὸ δʼ εὖ φέρειν
ἔστιν τοιοῦτον, ἂν δύνῃ μόνος φέρειν,
καὶ μὴ ʼπίδηλον τὴν τύχην πολλοῖς ποιῇς.
Ἐὰν κακῶς μου τὴν γυναῖχʼ οὕτω λέγῃς,
τὸν πατέρα καὶ σὲ τούς τε σοὺς ἐγὼ πλυνῶ.
Εἰ πάντες ἐβοηθοῦμεν ἀλλήλοις ἀεί,
οὐδεὶς ἂν ὢν ἄνθρωπος ἐδεήθη τύχης.
Χαλεπόν γε τοιαῦτʼ ἔστιν ἐξαμαρτάνειν,
ἃ καὶ λέγειν ὀκνοῦμεν οἱ πεπραχότες.
Εὐηθία μοι φαίνεται, Φιλουμένη,
τὸ νοεῖν μὲν ὅσα δεῖ, μὴ φυλάττεσθαι δʼ ἃ δεῖ.
Ὁ μὴ φέρων γὰρ εὖ τι τῶν ἐν τῷ βίῳ
ἀγαθῶν, ἀλόγιστός ἐστιν οὐχὶ μακάριος.
Τὸ ψεῦδος ἰσχὺν τῆς ἀληθείας ἔχει
ἐνίοτε μείζω καὶ πιθανωτέραν ὄχλου.
Τοὺς τὸν ἴδιον δαπανῶντας ἀλογίστως βίον
τὸ καλῶς ἀκούειν ταχὺ ποιεῖ πᾶσιν κακῶς.
Μὴ πάντοθεν κέρδαινʼ, ἐπαισχύνου δέ μοι·
τὸ μὴ δικαίως εὐτυχεῖν ἔχει φόβον.
Ὦ τρὶς κακοδαίμων, ὅστις ἐκ φειδωλίας
κατέθετο μῖσος διπλάσιον τῆς οὐσίας,
Οὐπώποτʼ ἐζήλωσα πλουτοῦντα σφόδρα
ἄνθρωπον, ἀπολαύοντα μηδὲν ὧν ἔχει.
Οὐ γὰρ τὸ πλῆθος, ἂν σκοπῇ τις, τοῦ ποτοῦ
ποιεῖ παροινεῖν, τοῦ πιόντος δʼ ἡ φύσις.
Χαλεπὸν ὅταν τις ὧν πίῃ πλέον λαλῇ,
μηδὲν κατειδώς, ἀλλὰ προσποιούμενος.
Οὐκ ἔστιν ὀργῆς, ὡς ἔοικε, φάρμακον
ἄλλʼ ἢ λόγος σπουδαῖος ἀνθρώπου φίλου.
Οὐδεὶς ἐφʼ αὑτοῦ τὰ κακὰ συνορᾷ, Πάμφιλε,
σαφῶς, ἑτέρου δʼ ἀσχημονοῦντος ὄψεται.
Ὁ συνιστορῶν αὑτῷ τι, κἂν ᾖ θρασύτατος,
ἡ σύνεσις αὐτὸν δειλότατον εἶναι ποιεῖ.
Αἰσχρόν γʼ ὅταν τις ἐπὶ γλώσσῃ φυείς
γλώσσῃ ματαίους ἐξακοντίσῃ λόγους.
Οὔτʼ ἐκ χερὸς μεθέντα καρτερὸν λίθον
ῥᾷον κατασχεῖν, οὔτʼ ἀπὸ γλώσσης λόγον.
Καλὸν οἱ νόμοι σφόδρʼ εἰσίν· ὁ δʼ ὁρῶν τοὺς νόμους
λίαν ἀκριβῶς συκοφάντης φαίνεται.
Ὁ προκαταγιγνώσκων δὲ πρὶν ἀκοῦσαι σαφῶς
αὐτὸς πονηρός ἐστι πιστεύσας κακῶς.
Μὴ τοῦτο βλέψῃς εἰ νεώτερος λέγω,
ἀλλʼ εἰ φρονούντων τοὺς λόγους ἀνδρῶν ἐρῶ.
Οὐχ αἱ τρίχες ποιοῦσιν αἱ λευκαὶ φρονεῖν,
ἀλλʼ ὁ τρόπος ἐνίων ἐστὶ τῇ φύσει γέρων.
Δεῖ τοὺς πενομένους μέχρι ἂν ζῶσιν πονεῖν·
ἀπραξία γὰρ λιτὸν οὐ τρέφει βίον.
Ὅστις στρατηγεῖ μὴ στρατιώτης γενόμενος,
οὗτος ἑκατόμβην ἐξάγει τοῖς πολεμίοις.
Εἰρήνη γεωργὸν κἀν πέτραις
τρέφει καλῶς, πόλεμος δὲ κἀν πεδίῳ κακῶς.
Ἐν τοῖς πολεμίοις ὑπερέχειν τὸν ἄνδρα δεῖ·
τὸ γὰρ γεωργεῖν ἔργον ἐστὶν οἰκέτου.
Τὰ μεγάλα κέρδη ῥᾳδίως ἢ πλουσίους
τοὺς παραβόλως πλέοντας ἢ νεκροὺς ποιεῖ.
Ὅταν τύχῃ τις εὐνοοῦντος οἰκέτου,
οὐκ ἔστιν οὐδὲν κτῆμα κάλλιον βίῳ.
Ὅταν φύσει τὸ κάλλος ἐπικοσμῇ τρόπος
χρηστός, διπλασίως ὁ προσιὼν ἁλίσκεται.
Ἓν ἔστʼ ἀληθὲς φίλτρον, εὐγνώμων τρόπος.
τούτῳ κατακρατεῖν ἀνδρὸς εἴωθεν γυνή.
Οἰκεῖον οὕτως οὐδέν ἐστιν, ὦ Λάχης,
ἐὰν σκοπῇ τις, ὡς ἀνήρ τε καὶ γυνή.
Γαμεῖν κεκρικότα δεῖ σε γιγνώσκειν, ὅτι
ἀγαθὸν μέγʼ ἕξεις, ἂν λάβῃς μικρὸν κακόν.
Τὸ γυναῖκʼ ἔχειν εἶναί τε παίδων, Παρμένων,
πατέρα μερίμνας τῷ βίῳ πολλὰς φέρει.
Ὅστις πενόμενος βούλεται ζῆν ἡδέως,
ἑτέρων γαμούντων, αὐτὸς ἀπεχέσθω γάμου.
Τὸ γαμεῖν, ἐάν τις τὴν ἀλήθειαν σκοπῇ,
κακὸν μέν ἐστιν, ἀλλʼ ἀναγκαῖον κακόν.
Τότε τὰς γυναῖκας δεδιέναι μάλιστα δεῖ,
ὅταν τι περιπλάττωσι τοῖς χρηστοῖς λόγοις.
Οὐδέποθʼ ἑταίρα τοῦ καλῶς πεφρόντικεν,
ἣ τὸ κακόηθες πρόσοδον εἴωθεν ποιεῖν.
Ὁ σκληρότατος πρὸς υἱὸν ἐν τῷ νουθετεῖν
τοῖς μὲν λόγοις πικρός ἐστι, τοῖς δʼ ἔργοις πατήρ.
Οὐκ ἔστι μείζων ἡδονὴ ταύτης πατρί,
ἢ σωφρονοῦντα καὶ φρονοῦντʼ ἰδεῖν τινα
τῶν ἐξ ἑαυτοῦ.
Οὐκ ἔστιν οὐδὲν ἀθλιώτερον πατρός,
πλὴν ἕτερος ἂν ᾖ πλειόνων παίδων πατήρ.
Ὀδυνηρόν ἐστιν εὐτυχοῦντα τῷ βίῳ
ἔχειν ἔρημον διαδόχου τὴν οἰκίαν.
Ἔστιν δὲ μήτηρ φιλότεκνος μᾶλλον πατρός·
ἡ μὲν γὰρ αὑτῆς οἶδεν υἱόν, ὁ δʼ οἴεται.
Μηδὲν ὀδύνα τὸν πατέρα γιγνώσκων ὅτι
ὁ μέγιστον ἀγαπῶν διʼ ἐλάχιστʼ ὀργίζεται.
Θυγάτηρ ἐπίγαμος, κἂν ὅλως μηδὲν λαλῇ,
διὰ τοῦ σιωπᾶν πλεῖστα περὶ αὑτῆς λέγει.
Οὐκ ἔστʼ ἄκουσμʼ ἥδιον ἢ ῥηθεὶς λόγος
πατρὸς πρὸς υἱὸν περιέχων ἐγκώμιον.
Ἄνοια θνητοῖς δυστύχημʼ αὐθαίρετον.
τί σαυτὸν ἀδικῶν τὴν τύχην καταιτιᾷ;
Οὐδέποτʼ ἀληθὲς οὐδὲν οὔθʼ υἱῷ πατήρ
εἴωθʼ ἀπειλεῖν οὔτʼ ἐρῶν ἐρωμένῃ.
Τοὺς εὖ γεγονότας καὶ τεθραμμένους καλῶς
κἀν τοῖς κακοῖς δεῖ λόγον ἔχειν εὐφημίας.
Πλοῦτος ἀλόγιστος προσλαβὼν ἐξουσίαν
καὶ τοὺς φρονεῖν δοκοῦντας ἀνοήτους ποιεῖ.
Κρεῖττον ὀλίγʼ ἐστὶ χρήματʼ ἀνυπόπτως ἔχειν,
ἢ πολλὰ φανερῶς, ἀλλὰ μετʼ ὀνείδους λαβεῖν.
Οὐκ ἔστι λύπης, ἄν περ ὀρθῶς τις σκοπῇ,
ἄλγημα μεῖζον τῶν ἐν ἀνθρώποις φύσει.
Ἔξωθέν εἰσιν οἱ δοκοῦντες εὐτυχεῖν
λαμπροί, τὰ δʼ ἔνδον πᾶσιν ἀνθρώποις ἴσοι.
Πολλῶν φύσει τοῖς πᾶσιν ἀνθρώποις κακῶν
ὄντων μέγιστόν ἐστιν ἡ λύπη κακόν.
Οὐδέν με λυπεῖ μᾶλλον ἢ χρηστὸς τρόπος
εἰς χαλεπὸν ὅταν ᾖ συγκεκλεισμένος βίον.
Οἰκτρότατόν ἐστι πεῖραν ἐπὶ γήρως ὀδῷ
ἀδίκου τύχης δίκαιος εἰληφὼς τρόπος.
Ἄνδρα τὸν ἀληθῶς εὐγενῆ καὶ τἀγαθά
καὶ τὰ κακὰ δεῖ πταίοντα γενναίως φέρειν.
Ταῖς ἀτυχίαισι μὴ ʼπίχαιρε τῶν πέλας·
πρὸς τὴν τύχην γὰρ ζυγομαχεῖν οὐ ῥᾴδιον.
Οὐκ ἐμὸν ἀνοίγειν λανθάνουσαν ἀτυχίαν
ἔστʼ, ἀλλὰ μᾶλλον κατακαλύπτειν φημὶ δεῖν.
Μέγιστόν ἐστιν ἆρα τοῖς ἐπταικόσιν
τὸ παρόντας ἐγγὺς τοὺς συναλγοῦντας βλέπειν.
Εἰ τἄλλʼ ἀφαιρεῖν ὁ πολὺς εἴωθεν χρόνος
ἡμῶν, τό γε φρονεῖν ἀσφαλέστερον ποιεῖ.
Πάντων ἰατρὸς τῶν ἀναγκαίων κακῶν
χρόνος ἐστίν. οὗτος καὶ σὲ νῦν ἰάσεται.
Καλόν γε βασιλεὺς τῇ μὲν ἀνδρείᾳ κρατῶν,
τὰ δὲ τοῦ βίου δίκαια διατηρῶν κρίσει.
Νῦν δʼ ἕρπʼ ἀπʼ οἴκων τῶνδε· τὴν γυναῖκα γάρ
τὴν σώφρονʼ οὐ δεῖ τὰς τρίχας ξανθὰς ποιεῖν.
Μικρὰς τίθημι συμβολὰς ἀκροώμενος.
Καλὸν τὸ Κείων νόμιμόν ἐστι Φανία·
ὁ μὴ δυνάμενος ζῆν καλῶς οὐ ζῇ κακῶς.
Ἥλιε, σὲ γὰρ δεῖ προσκυνεῖν πρῶτον θεῶν,
διʼ ὃν θεωρεῖν ἔστι τοὺς ἄλλους θεούς.
Ἐγὼ δʼ ἀνόητος εὐτελὴς ὑπερβολῇ,
ὁ δʼ ἄσωτός ἐστι, πολυτελής, θρασὺς σφόδρα.
Λανθάνει τὰ πράγματα
τοὺς λέγειν ἡμῶν ὀκνοῦντας τὰς ἀληθείας ἀεί
τοῖς ἀναγκαίοις.
Ἅπανθʼ ὅσα ζῇ καὶ τὸν ἥλιον βλέπει
τὸν κοινὸν ἡμῖν, δοῦλα ταῦτʼ ἔσθʼ ἡδονῆς.
Ἔχω δὲ πολλὴν οὐσίαν καὶ πλούσιος
καλοῦμʼ ὑπὸ πάντων, μακάριος δʼ ὑπʼ οὐδενός.
Εἰ μὲν δή τινα
. . . πόρον ἔχεις· εἰ δὲ μή, νενόηκʼ ἐγώ·
μισῶμεν ἀλλήλους.
Αἰσχύνομαι πλουτοῦντι δωρεῖσθαι φίλῳ,
μή μʼ ἄφρονα κρίνῃ καὶ διδοὺς αἰτεῖν δοκῶ.
Χρυσὸς μὲν οἶδεν ἐξελέγχεσθαι πυρί,
ἡ δʼ ἐν φίλοις εὔνοια καιρῷ κρίνεται.
Μισῶ πένητα πλουσίῳ δωρούμενον·
ἔλεγχός ἐστι τῆς ἀχορτάστου τύχης.
Καιρῷ τὸν εὐτυχοῦντα κολακεύων φίλος,
καιροῦ φίλος πέφυκεν, οὐχὶ τοῦ φίλου.
Ἀπόντι μᾶλλον εὐχαριστίαν ποίει·
τῷ γὰρ παρόντι γίγνετʼ εὐτονώτερον.
Ὁ γὰρ ἀδίκως τι καθʼ ἑτέρου ζητῶν κακόν
αὐτὸς προπάσχει τοῦ κακοῦ τὴν ἔκβασιν.
Ὅταν ἐκ πονηροῦ πράγματος κέρδος λάβῃς,
τοῦ δυστυχεῖν νόμιζέ σʼ ἀρραβῶνʼ ἔχειν.
Δούλῳ γενομένῳ, δοῦλε, δουλεύων φοβοῦ·
ἀμνημονεῖ γὰρ ταῦρος ἀργήσας ζυγοῦ.
Ἐλεύθερος πᾶς ἑνὶ δεδούλωται, νόμῳ,
δυσὶν δὲ δοῦλος, καὶ νόμῳ καὶ δεσπότῃ.
Νόμος φυλαχθεὶς οὐδέν ἐστιν ἢ νόμος,
ὁ μὴ φυλαχθεὶς καὶ νόμος καὶ δήμιος.
Μὴ πάσχε πρῶτον τὸν νόμον καὶ μάνθανε.
πρὸ τοῦ παθεῖν σε τῷ φόβῳ προλαμβάνου.
Μέλλων τι πράττειν μὴ προείπῃς μηδενί.
ἅπαντα μεταμέλειαν ἀνθρώποις φέρει.
μόνη σιωπὴ μεταμέλειαν οὐ φέρει.
Γυναῖχʼ ὁ διδάσκων γράμματʼ οὐ καλῶς ποιεῖ,
ἀσπίδι δὲ φοβερᾷ προσπορίζει φάρμακον.
Καλὴν γυναῖκʼ ἐὰν ἴδῃς μὴ θαυμάσῃς·
τὸ γὰρ πολὺ κάλλος καὶ ψόγων πολλῶν γέμει.
Γνώμην ἀρίστην τῇ γυναικὶ μὴ λέγε·
γνώμῃ γὰρ ἰδίᾳ τὸ κακὸν ἡδέως ποιεῖ.
Μὴ κλᾷε τοὺς θανόντας· οὐ γὰρ ὠφελεῖ
τὰ δάκρυʼ ἀναισθήτῳ γεγονότι καὶ νεκρῷ.
Τί τῷ θανόντι δῶρα λαμπρὰ προσφορεῖς,
ἃ μετʼ ὀδύνης εἴασε κοὐκ ἐχρήσατο;
Πράττων καλῶς μέμνησο τῆς δυσπραξίας·
ὡς γὰρ τὸ πράττειν οὕτω καὶ σκόπει.
Ἐὰν τροφὴν δοὺς τὸν λαβόντʼ ὀνειδίσῃς,
ἀψινθίῳ κατέπασας ἀττικὸν μέλι.
Εἰ … γάμος ἦν ὁ σώζων τὴν ἄλλου νόσον
νόσον σώζων αὐτὸς ἀποθνήσκει νοσῶν.
Ὅταν τι μέλλῃς τὸν πέλας κατηγορεῖν,
αὐτὸς τὰ σαυτοῦ πρῶτον ἐπισκέπτου κακά.
Μηδέποτε πειρῶ στρεβλὸν ὀρθῶσαι κλάδον·
φύσιν δʼ ἐνεγκεῖν οὗ φύσις βιάζεται.
Μάτην ἄρʼ οἱ γέροντες εὔχονται θανεῖν,
γῆρας ψέγοντες καὶ πολὺν χρόνον βίου.
Ὅταν γέρων γέροντι γνώμην διδοῖ,
θησαυρὸς ἐπὶ θησαυρὸν ἐμπορίζεται.
Ἂν καλὸν ἔχῃ τις σῶμα καὶ ψυχὴν κακήν,
καλὴν ἔχει ναῦν καὶ κυβερνήτην κακόν.
Φρόνησιν ἀσκῶν ἄφροσιν μὴ χρῶ φίλοις,
ἐπεὶ κεκλήσῃ καὶ σὺ παντελῶς ἄφρων.
Μυστήριόν σου μὴ κατείπῃς τῷ φίλῳ,
κοὐ μὴ φοβηθῇς αὐτὸν ἐχθρὸν γενόμενον.
Ὁ λοιδορῶν τὸν πατέρα δυσφήμῳ λόγῳ
τὴν εἰς τὸ θεῖον ἐκμελετᾷ βλασφημίαν.
Ὦ δέσποτʼ ὦναξ, ἔστι τοῖς σοφοῖς βροτῶν
χρόνῳ σκοπεῖσθαι τῆς ἀληθείας πέρι.
Ἐπὰν ἐν ἀγαθοῖς εὐνοούμενός τις ὤν
ζητῇ τι κρεῖττον ὧν ἔχει, ζητεῖ κακά.
Λαμπρῶς μὲν ἔνιοι ζῶσιν, οἷς χαλεπώτερον
τοῦ περιποιήσασθαί τι τὸ φυλάξαι βίον.
Ὃς δʼ οὔτʼ ἐρυθριᾶν οἶδεν οὔτε δεδιέναι,
τὰ πρῶτα πάσης τῆς ἀναιδείας ἔχει.
Ὁ τῶν γεωργῶν ἡδονὴν ἔχει βίος,
ταῖς ἐλπίσιν τἀλγεινὰ παραμυθούμενος.
Ψυχὴν ἔχειν δεῖ πλουσίαν· τὰ δὲ χρήματα
ταῦτʼ ἐστὶν ὄψις, παραπέτασμα τοῦ βίου.
Κἂν μυρίων γῆς κυριεύῃς πήχεων,
θανὼν γενήσει τάχα τριῶν ἢ τεττάρων.
Κακῶς ἀκούων ὅστις οὐκ ὀργίζεται,
πονηρίας πλείστης τεκμήριον φέρει.
Ἅπανθʼ ὅσʼ ὀργιζόμενος ἄνθρωπος ποιεῖ,
ταῦθʼ ὕστερον λάβοις ἂν ἡμαρτημένα.
Ὡς κρεῖττόν ἐστι δεσπότου χρηστοῦ τυχεῖν,
ἢ ζῆν ταπεινῶς καὶ κακῶς ἐλεύθερον.
Ἂν ἀγνοῶν τι παρά τινος θέλῃς μαθεῖν,
τὸ τοῦ μαθητοῦ πρῶτον, ἔχε τὴν σιγήν.
Ὁ μὴ γέλωτος ἄξιος ἂν ᾖ γέλως,
αὐτοῦ γέλωτος πέφυκε κατάγελως.
Ὁ μὴ τρέφων τεκοῦσαν ἐκ τέχνης νέος,
ἄκαρπος οὗτός ἐστʼ ἀπὸ ῥίζης κλάδος.
Ἐπὰν ἐκ μεταβολῆς ἐπὶ κρεῖττον γένῃ,
ὅτʼ εὐτυχεῖς μέμνησο τῆς προτέρας τύχης.
Ἀρχὴ μεγίστη τῶν ἐν ἀνθρώποις κακῶν
ἀγαθά, τὰ λίαν ἀγαθά.
Παίδων ἐπʼ ἀρότῳ γνησίων
δίδωμί σοί γε τὴν ἐμαυτοῦ θυγατέρα.
Μέμφομαί σοι τοῦθʼ ὅτι
χρηστά με λέγοντʼ οὐκ εὖ ποιήσειν προσδοκᾷς.
Οὐκ ἆρα φροντίζει τις ἡμῶν ἢ μόνος
θεός.
Ἄνθρωπε, πέρυσι πτωχὸς ἦσθα καὶ νεκρός,
νυνὶ δὲ πλουτεῖς.
Εὐκαταφρόνητος τῇ στολῇ
εἴσειμι καὶ ταῦτʼ εἰς γυναῖκας.
Ὡς ἡδὺ πρᾶος καὶ νεάζων τῷ τρόπῳ
πατήρ.
Πάντα γάρ
ταῖς ἐνδελεχείαις καταπονεῖται πράγματα.
Κομψὸς στρατιώτης οὐδʼ ἐὰν πλάττῃ θεός
οὐδεὶς γένοιτʼ ἄν.
Ἔργον ἐστί, Φανία,
μακρὰν συνήθειαν βραχεῖ λῦσαι χρόνῳ.
Οὐκ ἔστʼ ἀνοίας οὐδέν, ὡς ἐμοὶ δοκεῖ,
τολμηρότερον.
Πᾶς ὁ μὴ φρονῶν
ἀλαζονείᾳ καὶ ψόφοις ἁλίσκεται.
Μόνος ἔστʼ ἀπαρηγόρητον ἀνθρώποις ἔρως.
Ἔστι δέ
γυνὴ λέγουσα χρήσθʼ ὑπερβάλλων φόβος.
Οὐ πάνυ
εἴωθʼ ἀληθὲς οὐδὲ ἓν λέγειν γυνή.
Ὦ νύξ, σὺ γὰρ δὴ πλεῖστον Ἀφροδίτης θεῶν
μετέχεις μέρος.
Ὁ θάτερος μὲν τοῖν δυοῖν Διοσκόροιν.
Στυππεῖον, ἐλέφαντʼ, οἶνον, αὐλαίαν, μύρον.
Ἔθυον οὐ προσέχουσιν οὐδέν μοι θεοῖς.
Λυκοφίλιοι μέν εἰσιν αἱ διαλλαγαί.
Ὁμοῦ τι τῷ τίκτειν παρεγένεθʼ ἡ κόρη.
Ἄνθρωπον ἐξαλλάξομεν κακόν τί σοι
δώσοντα.
Κύψας καθʼ αὑτὸν τῶν τραγημάτων ἔφλα.
Καθεδοῦμαι δʼ ἐνθαδὶ τὸν Λοξίαν
αὐτὸν καταλαβών.
Κόψω τὴν θύραν.
Ἀλλʼ ἐψόφηκε τὴν θύραν τις ἐξιών.
Ὦ παῖ σιώπα· πόλλʼ ἔχει σιγὴ καλά.
Ποτήριον, τράπεζαν, ἁρπάγην, κάδον.
Οὐχ οὗτος ἱππόκαμπός ἐστʼ ἐν αἰθέρι;
Μαρτύρομαι ναὶ μὰ τὸν Ἀπόλλω τουτονί
καὶ τὰς θύρας.
Ἓν γάρ τι τούτων τῶν τριῶν ἔχει κακόν.
Θρᾷξ εὐγενὴς εἶ πρὸς ἅλας ἠγορασμένος.
Οὐδεὶς γὰρ ἀγαπῶν αὐτὸς ἀμελεῖθʼ ἡδέως.
Κορινθίῳ πίστευε καὶ μὴ χρῶ φίλῳ.
Ὄνειδος αἰσχρὸς βίος ὅμως κἂν ἡδὺς ᾖ.
Ἡ δʼ εὐπάτειρα φιλόγελως τε παρθένος
Νίκη μεθʼ ἡμῶν εὐμενὴς ἕποιτʼ ἀεί.
Δεῖ γὰρ ἢ πλουτεῖν, ὅπως μὴ μάρτυρας πολλοὺς ἔχειν
τοὺς ὁρῶντας.
Δεδράμηκά σοι
δρόμον τοιοῦτον οἷον οὐδεὶς πώποτε.
Τὸ δὴ λεγόμενον τοῦτο θᾶττον ἢ βάδην.
Ἐκάθηντʼ ἐπὶ δίφρου μήτηρ τε καί
παρθένος.
Μικροῦ μὲν ἀρραβῶνά με
ἔπεισεν εὐθὺς καταβαλεῖν.
Κρωβύλῃ τῇ μητρὶ πείθου καὶ γάμει τὴν συγγενῆ.
Οὐδὲ λόγον ὑμῶν, οὐδʼ ἐπιστροφὴν ἔχω.
Ὁρᾷς; ἀκαρὴς παραπόλωλας ἀρτίως.
Ἀσπίδιον ἐπριάμην τι καὶ μαχαίριον.
Παρʼ αὐτὸν ἴσα βαίνουσʼ ἑταίρα πολυτελής.
Πικροῦ γέροντος αὐθεκάστου τὸν τρόπον.
Ἐδεξάμην, ἔτικτον, ἐκτρέφω, φίλε.
Φορὰ γὰρ νῦν τούτου γέγονε καλή.
Ἐν γειτόνων οἰκῶ γὰρ, ὦ τοιχωρύχε.
Ἵνʼ οὐχ αὑτῷ παρετράφην, ἀλλὰ σοί.
Ἡμέραν τρίτην
ἐπεκώμασʼ ἡμῖν.
Ἤδη ἀλεαίνῃ πρὸς τὸ πῦρ καθημένη.
Οὐχὶ παρακληθέντας ὑμᾶς δεῖ γὰρ ἡμῖν εὐνοεῖν,
ἀλλʼ ὑπάρχειν τοῦτο.
Ἀλλὰ σκατοφάγος ἐστὶ καὶ λίαν πικρός.
Ἔγημε θαυμαστὴν γυναῖχʼ ὡς σώφρονα.
Πύλη τίς ἐστι Ταινάρου πρὸς ἐσχάτοις.
Οἱ τηλικοῦτοι καὶ τοιοῦτοι τῷ γένει.
Λελουμένη γὰρ ἡʼτέρα καὶ διαφανές
χιτωνάριον ἔχουσα.
Ἐξακεῖσθαι μοι δοκῶ τὸ δίκτυον.
Ἱμάτιον ἀκούμεθα.
Ἀπασκαριῶ δʼ ἐγὼ γέλωτι τήμερον.
Μάντις δʼ ἄριστος ὅστις εἰκάζει καλῶς.
Νόμον φοβηθεὶς μὴ ταραχθήσῃ νόμῳ.
Ἡδύ τʼ ἀποθνήσκειν ὅτῳ ζῆν μὴ πάρεσθʼ ὡς βούλεται.
Ὁ χρηστός ἐστι πολλαχοῦ σωτήριος.
Τὸ χρηστὰ πράττειν ἔργον ἔστʼ ἐλευθέρου.
Μέγιστον ἀγαθόν ἐστι μετὰ νοῦ χρηστότης.
Οὐδὲν κατὰ λόγον γίγνεθʼ ὧν ποιεῖ τύχη.
Τυφλόν τι τἀνόητον εἶναί μοι δοκεῖ.
Χρηστοῦ παρʼ ἀνδρὸς μηδὲν ὑπονόει κακόν.
Τὸ δοκεῖν διαβολὴν ἔσχε μείζω τοῦ ποιεῖν.
Οὐκ ἔστι τόλμης ἐφόδιον μεῖζον βίου.
Οὐκ ἔστι τόλμης ἐπιφανεστέρα θεός.
Ἀγροῖκος εἶναι προσποιεῖ πονηρὸς ὤν.
Ἔχει τι τὸ πικρὸν τῆς γεωργίας γλυκύ.
Λυπεῖ με δοῦλος μεῖζον οἰκέτου φρονῶν.
Ἔργον γυναικὸς ἐκ λόγου πίστιν λαβεῖν.
Τοῦτʼ ἐστὶ τὸ ζῆν, οὐχ ἑαυτῷ ζῆν μόνον.
Πολὺ χεῖρόν ἐστιν ἐρεθίσαι γραῦν ἢ κύνα.
Φύσει γυνὴ δυσήνιόν ἐστι καὶ πικρόν.
Ὦ παῖδες, οἷον φίλτρον ἀνθρώποις φρενός.
Δίκας γραφόμενος πρὸς γονεῖς μαίνει, τάλαν.
Υἱὸς δʼ ἀμείνων ἐστὶν εὐνοίᾳ πατρός.
Ἡδύ γʼ ἐν ἀδελφοῖς ἐστιν ὁμονοίας ἔρως.
Ἄνθρωπος· ἱκανὴ πρόφασις εἰς τὸ δυστυχεῖν.
Αἰσχυνόμενος αἴσχιστα πενίαν ἂν φέροις.
Πειρῶ τύχης ἄνοιαν ἀνδρείως φέρειν.
Ἡδύ γε φίλου λόγος ἐστὶ τοῖς λυπουμένοις.
Ἕλληνές εἰσιν ἄνδρες οὐκ ἀγνώμονες,
καὶ μετὰ λογισμοῦ πάντα πράττουσίν τινος.
Φοβούμενοι τὸ θεῖον ἐπὶ τοῦ σοῦ πάθους.
Μὴ ʼπὶ μικροῖς αὐτὸς αὑτὸν ὀξύθυμον δείκνυε.
Κρεῖττον δʼ ἑλέσθαι ψεῦδος ἢ ἀληθὲς κακόν.
Ἦ πού τι χαλεπόν ἐστι τὸ ψευδῆ λέγειν.
Πικρόν ἐστι θρέμμʼ ἐν οἰκίᾳ γέρων.
Οὐδεὶς πονηρὸν πρᾶγμα χρηστὸς ὢν ποιεῖ.
Ὡς ἡδὺ συνέσει χρηστότης κεκραμένη.
Θανόντων δὲ καὶ λόγοι φίλοι προδόται.
Ἅπαντα δοῦλα τοῦ φρονεῖν καθίσταται.
Πένης λέγων τἀληθὲς οὐ πιστεύεται.
Πᾶν τοὔργον ὀρθῶς ἐκμαθεῖν χρόνου μέτα.
Ἐλευθέρως δούλευε· δοῦλος οὐκ ἔσει.
Ἅπαντα σιγῶν ὁ θεὸς ἐξεργάζεται.
Ἐπὶ τοῦτʼ ἐγένοντο πάντες, ἐνθάδʼ ἥξομεν.
Ἀνθρωπίνως χρὴ τὰς τύχας φέρειν, ξένε.
Τὰ κοινὰ κοινῶς δεῖ φέρειν συμπτώματα.
Τὸ μηδὲν ἀδικεῖν πᾶσιν ἀνθρώποις πρέπει.
Ἀνδρὸς τὰ προσπίπτοντα γενναίως φέρειν.
Λέγεις, ἃ δὲ λέγεις ἕνεκα τοῦ λαβεῖν λέγεις.
Ὅσος τὸ κατέχειν ἐστὶ τὴν ὀργὴν πόνος.
Συγκέχυκε νῦν τὴν πίστιν ὁ καθʼ ἡμᾶς βίος.
Ἀπερυθριᾷ πᾶς, ἐρυθριᾷ δʼ οὐδεὶς ἔτι.
Οὐδὲν σιωπῆς ἐστι χρησιμώτερον.
Προποιήσεις ἀστικὸν σαυτὸν πάλιν.
Εἰς τὰ καθαρὰ λιμὸς εἰσοικίζεται.
Ὡς ὡραΐζεθʼ ἡ τύχη πρὸς τοὺς βίους.
Οὐχ ὅθεν ἀπωλόμεσθα σωθείημεν ἄν;
Πρὸς ταῖς ἐμαυτοῦ νῦν θύραις ἕστηκʼ ἐγώ.
Ἀλλὰ καὶ χαμαιτύπη
κρίζει τις.
Ἐλεύθερόν τι τολμήσει πονεῖν,
θηρᾶν λέοντας, ὅπλα βαστάζειν.
Τί γὰρ ἐγὼ κατελειπόμην.
Ἐγάμησεν ἣν ἐβουλόμην ἐγώ.
Ἐξάραντες ἐπικροτήσατε.
Δεινὸν σὺ φράγμα τῆς νύμφης λέγεις.
Τηρῶ τὸν Δία
ὕοντα πολλῷ.
Ἀλλʼ ἀλαζὼν καὶ θεοῖσιν ἐχθρός.
Τραγῳδῶν ἦν ἀγὼν Διονύσια.
Οὐχ ὁ τρόφιμός σου πρὸς θεῶν, Ὀνήσιμε,
ὁ νῦν ἔχων Ἀβροτόνιον τὴν ψάλτριαν
ἔγημʼ ἔναγχος; Β. πάνυ μὲν οὖν.
Παραιτοῦμαί σε συγγνώμην ἔχειν.
Ἀναμενῶ σε πρός
τοὔλαιον.
Αὐλὰς θεραπεύειν καὶ σατράπας.
Ταῦτά σʼ ἀπολώλεκʼ ὦ πονηρέ.
Πυθοῦ παρʼ αὐτῆς διὰ τίνʼ αἰτίαν.
Οὐκ ἔχω οὔτε ἅλας οὔτε ὄξος οὔτʼ ὀρίγανον.
Ἐλεεῖθʼ ὁ ποιμὴν καὶ καλεῖται γλυκύτατος.
Οὐχ ὁ λόγος αὔξει τὴν τέχνην περισσὸς ὤν,
ἀλλʼ αὐτὰ κοσμεῖ τὴν τέχνην τὰ πράγματα.
Τί δʼ ὄφελος εὖ λαλοῦντος, ἂν κακῶς φρονῇ;
Ὁ μὲν λόγος σου συνέσεως πολλῆς γέμει,
τὰ δʼ ἔργα σύνεσιν οὐκ ἔχοντα φαίνεται.
Ὁ μὴ φρονῶν μέν, πολλὰ δʼ ἐφʼ ἑκάστου λαλῶν
δείκνυσιν αὑτοῦ τὸν τρόπον τοῖς ῥήμασιν.
Ὁ μὲν λόγος σου παῖ κατʼ ὀρθὸν εὐδρομεῖ,
τὸ δʼ ἔργον ἄλλην οἶμον ἐκπορεύεται.
Ἡ τῶν ὁμοίων αἵρεσις μάλιστά πως
τὴν τοῦ βίου σύγκρασιν ὁμόνοιαν ποιεῖ.
Γυναικὶ δʼ ὅστις ὅρκον ὀμνύων ἀνήρ
μηδὲν ποιεῖ δίκαιον, οὗτος εὐσεβής.
Ἀνὴρ ἀχάριστος μὴ νομιζέσθω φίλος,
μηθʼ ὁ πονηρὸς κατεχέτω χρηστοῦ τόπον.
Οὐχὶ τὴν αὐτὴν ἔχει
διάνοιαν αἰτῶν εἷς ἕκαστος καὶ λαβών.
Ἀεὶ δʼ ὁ σωθείς ἐστιν ἀχάριστον φύσει.
ἅμʼ ἠλέηται καὶ τέθνηκεν ἡ χάρις,
ἣν δεόμενος τότʼ ἀθάνατον ἕξειν ἔφη.
ὅτου δʼ ἂν ἔργου τυγχάνῃς ἄπειρος ὤν,
τὸ πυνθάνεσθαι τῶν κατειδότων καλόν.
Πολὺ κρεῖττόν ἐστιν ἓν καλῶς μεμαθηκέναι
ἢ πολλὰ φαύλως περιβεβλῆσθαι πράγματα.
Ὅταν λέγῃς μὲν πολλά, μανθάνῃς δὲ μή,
τὸ σὸν διδάξας τοὐμὸν οὐ μαθὼν ἔσει.
Οὐδὲν γὰρ αἰσχρόν ἐστι τἀληθῆ λέγειν.
Ἀδύνατον ὡς ἔοικε τἀληθὲς λαθεῖν.
Ἐὰν ἐγὼ φῶ νῦν ἔχειν βακτηρίαν
χρυσῆν, τί μοι σεμνότερον ἔσται τὸ ξύλον;
ἀληθὲς εἶναι δεῖ τὸ σεμνόν, οὐ κενόν.
Κἀν ταῖς ἀπορίαις ἔσθʼ ὁ χρηστὸς χρήσιμος.
Ὦ Ζεῦ πολυτίμηθʼ, ὡς καλαὶ νῷν αἱ γυναί.
Εἰ μὴ γαμεῖς γάρ, ἔσχατον νόμιζέ με
Μυσῶν.
Θυγάτριον, ἡ νῦν ἡμέρα δίδωσί μοι
ἢ δόξαν ἤτοι διαβολήν.
Οὐκ ἔστιν οὔτε διάβολος
γραῦς ἔνδον.
Καθιζάνει μὲν ἐνίοτʼ εἰς τὰ σήσαμα.
Διεμέριζε γάρ
ὁ Βορυσθενείτης.
Ἀλλὰ προσέδωκας τάλαντον ἵνα παρʼ ἡμῶν ...
καὶ τὸν ἴκτινον λάβῃς.
Ὁ μηδὲν ἀδικῶν οὐδενὸς δεῖται νόμου.
Φιλόνεικος δʼ ἐστὶ καὶ μία γυνή
εἰς μῆνιν.
Ἀράβιον ἐξεύρηκα σύμβουλον.
Ἡ πόλις
ὅλη γὰρ ᾄδει τὸ κακόν.