Critias of Athens Inventions and Praises in Greek
Inventions and Praises is a collection of philosophical prose passages attributed to Critias of Athens, a prominent figure of the late 5th century BCE. The work survives not as a complete text but as a series of seven fragments preserved by later authors, most notably the anthologist John Stobaeus in the 5th century CE. It presents a rationalist history of human culture, systematically arguing that civilization was built not by divine intervention but through a series of human inventions and discoveries. The fragments catalogue various cultural and technological advancements, attributing them to specific peoples or cities, and include a notable passage praising the deliberate discovery of wine and drunkenness for their benefits of pleasure and relief from sorrow.
Reflecting the sophistic intellectual movement of its time, which sought naturalistic explanations for social customs and religious beliefs, the work proposes a proto-euhemerist theory. Critias suggests that the gods were originally mortal inventors or benefactors who were later deified by a grateful populace. Modern scholars interpret Inventions and Praises as a secular, anthropological account aimed at an educated audience engaged in contemporary debates concerning the human origins of law, religion, and technology. These quoted fragments, though limited, offer a significant glimpse into sophistic theories on cultural progress and the deliberate human agency behind societal development.
| B2 | κότταβος ἐκ Σικελῆς ἐστι χθονός, ἐκπρεπὲς ἔργον, ὃν σκοπὸν ἐς λατάγων τόξα καθιστάμεθα. εἶτα δ’ ὄχος Σικελὸς κάλλει δαπάνηι τε κράτιστος ......... Θεσσαλικὸς δὲ θρόνος γυίων τρυφερωτάτη ἕδρα. εὐναίου δὲ λέχους †κάλλος ἔχει Μίλητός τε Χίος τ’ ἔναλος πόλις Οἰνοπίωνος. Τυρσηνὴ δὲ κρατεῖ χρυσότυπος φιάλη, καὶ πᾶς χαλκὸς ὅτις κοσμεῖ δόμον ἔν τινι χρείαι. Φοίνικες δ’ ηὗρον γράμματ’ ἀλεξίλογα. Θήβη δ’ ἁρματόεντα δίφρον συνεπήξατο πρώτη· φορτηγοὺς δ’ ἀκάτους Κᾶρες ἁλὸς ταμίαι. τὸν δὲ τροχὸν γαίας τε καμίνου τ’ ἔκγονον ηὗρεν κλεινότατον κέραμον, χρήσιμον οἰκονόμον, ἡ τὸ καλὸν Μαραθῶνι καταστήσασα τρόπαιον. |
| 4 | καὶ νῦν Κλεινίου υἱὸν Ἀθηναῖον στεφανώσω Ἀλκιβιάδην νέοισιν ὑμνήσας τρόποις· οὐ γάρ πως ἦν τοὔνομ’ ἐφαρμόζειν ἐλεγείωι, νῦν δ’ ἐν ἰαμβείωι κείσεται οὐκ ἀμέτρως. |
| 5 | γνώμην δ’ ἥ σε κατήγαγ’, ἐγὼ ταύτην ἐν ἅπασιν εἶπον, καὶ γράψας τοὖργον ἔδρασα τόδε, σφραγὶς δ’ ἡμετέρης γλώσσης ἐπὶ τοίσδεσι κεῖται. |
| 6 | καὶ τόδ’ ἔθος Σπάρτηι μελέτημά τε κείμενόν ἐστι· πίνειν τὴν αὐτὴν οἰνοφόρον κύλικα, μηδ’ ἀποδωρεῖσθαι προπόσεις ὀνομαστὶ λέγοντα, μηδ’ ἐπὶ δεξιτερὰν χεῖρα κύκλωι θιάσου ......... ἄγγεα Λυδὴ χεὶρ ηὗρ’ Ἀσιατογενής, καὶ προπόσεις ὀρέγειν ἐπιδέξια, καὶ προκαλεῖσθαι ἐξονομακλήδην ὧι προπιεῖν ἐθέλει. εἶτ’ ἀπὸ τοιούτων πόσεων γλώσσας τε λύουσιν εἰς αἰσχροὺς μύθους σῶμά τ’ ἀμαυρότερον τεύχουσιν· πρὸς δ’ ὄμμ’ ἀχλὺς ἀμβλωπὸς ἐφίζει, λῆστις δ’ ἐκτήκει μνημοσύνην πραπίδων, νοῦς δὲ παρέσφαλται· δμῶες δ’ ἀκόλαστον ἔχουσιν ἦθος· ἐπεισπίπτει δ’ οἰκοτριβὴς δαπάνη. οἱ Λακεδαιμονίων δὲ κόροι πίνουσι τοσοῦτον ὥστε φρέν’ εἰς ἱλαρὰν †ἀσπίδα πάντ’ ἀπάγειν εἴς τε φιλοφροσύνην γλῶσσαν μέτριόν τε γέλωτα. τοιαύτη δὲ πόσις σώματί τ’ ὠφέλιμος γνώμηι τε κτήσει τε· καλῶς δ’ εἰς ἔργ’ Ἀφροδίτης πρός θ’ ὕπνον ἥρμοσται, τὸν καμάτων λιμένα, πρὸς τὴν τερπνοτάτην τε θεῶν θνητοῖς Ὑγίειαν καὶ τὴν Εὐσεβίης γείτονα Σωφροσύνην. αἱ γὰρ ὑπὲρ τὸ μέτρον κυλίκων προπόσεις παραχρῆμα τέρψασαι λυποῦς’ εἰς τὸν ἅπαντα χρόνον· ἡ Λακεδαιμονίων δὲ δίαιθ’ ὁμαλῶς διάκειται, ἔσθειν καὶ πίνειν σύμμετρα πρὸς τὸ φρονεῖν καὶ τὸ πονεῖν εἶναι δυνατούς· οὐκ ἔστ’ ἀπότακτος ἡμέρα οἰνῶσαι σῶμ’ ἀμέτροισι πότοις. |
| 7 | ἦν Λακεδαιμόνιος Χίλων σοφός, ὃς τάδ’ ἔλεξε· “μηδὲν ἄγαν· καιρῶι πάντα πρόσεστι καλά”. |
| 8 | πλοῦτον μὲν Σκοπαδῶν, μεγαλοφροσύνην δὲ Κίμωνος, νίκας δ’ Ἀρκεσίλα τοῦ Λακεδαιμονίου. |
| 9 | ἐκ μελέτης πλείους ἢ φύσεως ἀγαθοί. |